Posts

Η NASA παρακολουθεί μια ανωμαλία τεραστίων διαστάσεων στο μαγνητικό πεδίο της Γης

Μεγάλους «πονοκεφάλους» για δορυφόρους μπορεί να προκαλέσει ένα μικρό μεν, αυξανόμενο δε, ρήγμα στο μαγνητικό πεδίο της Γης.

To μαγνητικό πεδίο του πλανήτη μας λειτουργεί ως προστατευτική ασπίδα, απωθώντας και παγιδεύοντας φορτισμένα σωματίδια από τον Ήλιο. Ωστόσο πάνω από τη Νότια Αμερική και τον νότιο Ατλαντικό, ένα ασυνήθιστα αδύναμο σημείο στο πεδίο αυτό – η αποκαλούμενη Ανωμαλία Νοτίου Ατλαντικού, SAA (South Atlantic Anomaly)– επιτρέπει στα σωματίδια αυτά να φτάνουν πιο κοντά στην επιφάνεια από ό,τι είναι φυσιολογικό. Η ακτινοβολία σε αυτή την περιοχή μπορεί να προκαλέσει προβλήματα σε υπολογιστές δορυφόρων που διέρχονται από εκεί, εμποδίζοντας τη συλλογή δεδομένων- και αυτός είναι ο λόγος που επιστήμονες της NASA θέλουν να παρακολουθήσουν και μελετήσουν περαιτέρω τη συγκεκριμένη ανωμαλία.

Η Ανωμαλία Νοτίου Ατλαντικού επίσης παρουσιάζει ενδιαφέρον για γεωεπιστήμονες της NASA που παρακολουθούν τις αλλαγές στη δύναμη του μαγνητικού πεδίου εκεί, τόσο για τον τρόπο με τον οποίο οι αλλαγές αυτές επηρεάζουν την ατμόσφαιρα της Γης, όσο και ως ένδειξη για το τι συμβαίνει στα μαγνητικά πεδία του πλανήτη μας.

Επί της παρούσης η SAA δεν έχει ορατές επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή στην επιφάνεια του πλανήτη μας, ωστόσο πρόσφατες παρατηρήσεις και προβλέψεις δείχνουν ότι η περιοχή επεκτείνεται προς τα δυτικά και η έντασή της αποδυναμώνεται. Επίσης, φαίνεται να διασπάται: Πρόσφατα δεδομένα υποδεικνύουν πως η «κοιλάδα» της ανωμαλίας- η περιοχή με τη μικρότερη δύναμη πεδίου- έχει διασπαστεί σε δύο «λοβούς», κάτι που μπορεί να σημαίνει νέα πιθανά προβλήματα για τις αποστολές δορυφόρων.

Η Ανωμαλία Νοτίου Ατλαντικού προκύπτει από δύο χαρακτηριστικά στον πυρήνα της Γης: Την κλίση του μαγνητικού άξονα και τη ροή των λιωμένων μετάλλων εντός του εξώτερου πυρήνα του. Η Γη θυμίζει μαγνήτη, καθώς διαθέτει βόρειο και νότιο πόλο που αντιπροσωπεύουν αντίστροφες μαγνητικές πολικότητες και αόρατες γραμμές μαγνητικού πεδίου που περικυκλώνουν τον πλανήτη μεταξύ αυτών. Ωστόσο το μαγνητικό πεδίο του πυρήνα δεν είναι πλήρως ευθυγραμμισμένο, ούτε είναι απόλυτα σταθερό, καθώς προκύπτει από τον εξώτερο πυρήνα της Γης, ο οποίος είναι τηγμένος, πλούσιος σε σίδηρο και εν κινήσει σε βάθος χιλιάδων χιλιομέτρων κάτω από την επιφάνεια. Τα μέταλλα αυτά λειτουργούν ως μια τεράστια γεννήτρια (γεω-δυναμό) δημιουργώντας ηλεκτρικά ρεύματα που παράγουν το μαγνητικό πεδίο.

Καθώς η κίνηση του πυρήνα μεταβάλλεται με το πέρασμα του χρόνου, λόγω πολύπλοκων γεωδυναμικών συνθηκών εντός του πυρήνα και στα όρια με τον στερεό φλοιό ψηλότερα, το μαγνητικό πεδίο παρουσιάζει διακυμάνσεις και στον χώρο και τον χρόνο. Οι δυναμικές αυτές διαδικασίες στον πυρήνα επηρεάζουν το μαγνητικό πεδίο γύρω από τον πλανήτη, παράγοντας το SAA και άλλα χαρακτηριστικά στο περιβάλλον πάνω και γύρω από τη Γη- μεταξύ των οποίων την κλίση των μαγνητικών πόλων, που μετακινούνται κατά το πέρασμα του χρόνου. Οι εξελίξεις αυτές στο μαγνητικό πεδίο παρέχουν στους επιστήμονες νέα στοιχεία για την κατανόηση των διαδικασιών στο γεωδυναμό.

Από τον Ήλιο έρχεται μαι συνεχής ροή σωματιδίων και μαγνητικών πεδίων που είναι γνωστή ως ηλιακός άνεμος, καθώς και μεγάλα νέφη θερμού πλάσματος και ακτινοβολίας που είναι γνωστά ως CME (στεμματική εκτόξευση μάζας). Όταν το ηλιακό αυτό υλικό ταξιδεύει στο διάστημα και πέφτει στη μαγνητόσφαιρα της Γης, τον χώρο που καταλαμβάνεται από το μαγνητικό πεδίο της Γης, μπορέι να παγιδευτεί και να συγκρατηθεί σε δύο ζώνες- τις Ζώνες Βαν Άλεν. Παρόλα αυτά, όταν καταφθάνει στη Γη μια ιδιαίτερα ισχυρή θύελλα σωματιδίων από τον Ήλιο, οι Ζώνες Βαν Άλεν διεγείρονται και το μαγνητικό πεδίο μπορεί να παραμορφωθεί, επιτρέποντας στα φορτισμένα σωματίδια να διεισδύσουν στην ατμόσφαιρα.

Αν και η Ανωμαλία Νοτίου Ατλαντικού προκύπτει από διαδικασίες εντός της Γης, επιδρά πολύ παραπέρα από την επιφάνειά της: Η περιοχή αυτή μπορεί να είναι επικίνδυνη για δορυφόρους που κινούνται σε χαμηλή τροχιά οι οποίοι περνούν από εκεί. Εάν ένας δορυφόρος χτυπηθεί από ένα πρωτόνιο υψηλής ενέργειας, μπορεί να βραχυκυκλώσει και να προκαλέσει ένα συμβάν ονόματι SEU (single event upset). Αυτό μπορεί να προκαλέσει προσωρινά ή μόνιμα προβλήματα εάν πληγεί κάποιο βασικό εξάρτημα. Για να αποφεύγονται τέτοια φαινόμενα, οι χειριστές των δορυφόρων τείνουν να απενεργοποιούν μη απαραίτητα συστήματα καθώς οι δορυφόροι διέρχονται από τη SAA. Ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός περνάει και αυτός από εκεί: Είναι καλά προστατευμένος ώστε οι αστροναύτες να είναι ασφαλείς, ωστόσο υπάρχουν διάφορα όργανα που επηρεάζονται από τα υψηλά επίπεδα ακτινοβολίας.

Για την καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο η Ανωμαλία μεταβάλλεται και να προετοιμαστούν για μελλοντικές απειλές σε δορυφόρους και όργανα, επιστήμονες της NASA προβαίνουν σε παρατηρήσεις και έρευνες προκειμένου να συμβάλουν στη διαμόρφωση των μοντέλων του μαγνητικού πεδίο του πλανήτη. Επί της προκειμένης, αξιολογείται η υπάρχουσα κατάσταση του μαγνητικού πεδίου με δεδομένα από τον αστερισμό δορυφόρων Swarm του ΕΟΔ, προηγούμενες παρατηρήσεις από άλλες διαστημικές υπηρεσίες και μετρήσεις από το έδαφος. Γενικότερα μιλώντας, η SAA παρέχει στους επιστήμονες νέες ευκαιρίες για καλύτερη κατανόηση του πυρήνα της Γης, και του τρόπου με τον οποίο επηρεάζονται άλλοι τομείς του συστήματος της Γης- αλλά και του τρόπου με τον οποίο μεταβάλλεται ο πλανήτης μας.

Πηγή: Huffingtonpost.gr

Ο χάρτης που αποτυπώνει 11 δισ. ιστορίας και περιλαμβάνει 2 εκατ. γαλαξίες(video)

Ομάδα αστροφυσικών αποκάλυψε το μεγαλύτερο τρισδιάστατο μοντέλο του σύμπαντος που δημιουργήθηκε ποτέ.

Το Sloan Digital Sky Survey (SDSS), ένα έργο με τη συμμετοχή εκατοντάδων επιστημόνων σε δεκάδες ιδρύματα παγκοσμίως, συγκέντρωσε χιλιάδες δεδομένα και χαρτογράφησε το σύμπαν με τηλεσκόπια. Με αυτές τις μετρήσεις, που εκτείνονται σε περισσότερα από 2 εκατομμύρια γαλαξίες που σχηματίστηκαν πάνω από 11 δισεκατομμύρια χρόνια, οι επιστήμονες μπορούν τώρα να κατανοήσουν καλύτερα πώς αναπτύχθηκε το σύμπαν. Αναμφισβητητα, πρόκειται για ένα μοναδικό έργο στο χώρο της αστρονομίας.

«Γνωρίζουμε τόσο την αρχαία ιστορία του Σύμπαντος όσο και την πρόσφατη ιστορία, αλλά υπήρχε ένα ενοχλητικό κενό 11 δισεκατομμυρίων ετών», δήλωσε ο κοσμολόγος Kyle Dawson του Πανεπιστημίου της Γιούτα, ο οποίος ηγήθηκε της ομάδας που ανακοίνωσε τα ευρήματα του SDS.

«Επί πέντε χρόνια, εργαζόμαστε για να καλύψουμε αυτό το κενό και χρησιμοποιούμε αυτές τις πληροφορίες για να περιγράψουμε μερικές από τις σημαντικότερες εξελίξεις στην κοσμολογία την τελευταία δεκαετία», δήλωσε ο Dawson.

Ο χάρτης αποκάλυψε τα πρώιμα υλικά που «καθορίζουν τη δομή του Σύμπαντος», ξεκινώντας από τη στιγμή που το Σύμπαν ήταν μόλις 300.000 ετών.

«Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τον χάρτη για να μετρήσουν μοτίβα και σήματα από διαφορετικούς γαλαξίες και να καταλάβουν πόσο γρήγορα το σύμπαν επεκτάθηκε σε διαφορετικά σημεία της ιστορίας. Το να κοιτάς πίσω στο διάστημα επιτρέπει μια ματιά στο παρελθόν. Αυτές οι μελέτες μας επιτρέπουν να συνδέσουμε όλες αυτές τις μετρήσεις σε μια πλήρη ιστορία της εξέλιξης του Σύμπαντος», δήλωσε ο Will Percival του Πανεπιστημίου Waterloo.

Η ομάδα εντόπισε επίσης «ένα μυστηριώδες αόρατο συστατικό του Σύμπαντος που ονομάζεται σκοτεινή ενέργεια», από τότε, το σύμπαν εξακολούθησε να επεκτείνεται «γρηγορότερα», ανέφερε.

Πηγή: Forbes.com, Lifo.gr

Η Αφροδίτη, ο θερμότερος πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος, ήταν κάποτε ένας κόσμος γεμάτος ωκεανούς και ειδυλλιακό κλίμα, σύμφωνα με νέα έρευνα.

 

Μπορείτε να διαβάσετε επίσης: Πώς θα σβήσει ο ήλιος; Ποιό θα είναι το τέλος του ηλιακού μας συστήματος;

 

Η Αφροδίτη είναι τόσο ζεστή που στην επιφάνειά της o μόλυβδος λιώνει, με τις θερμοκρασίες να κυμαίνονται γύρω στους 470 βαθμούς Κελσίου, ενώ οι ουρανοί της είναι σκοτεινοί από τα τοξικά σύννεφα θειικού οξέως που τους καλύπτουν. Μέχρι σήμερα, κανένα διαστημικό σκάφος που έχει στείλει ο άνθρωπος δεν κατάφερε να αντέξει πάνω από δύο ώρες στην επιφάνειά της.

Παρόλο που το όνομά της το κρύβει καλά, η Αφροδίτη είναι κανονική κόλαση. Ωστόσο, δεν έμοιαζε πάντα με σκηνή βγαλμένη από τη νοσηρή φαντασία του Δάντη.

Σύμφωνα με νέα έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Geophysical Journal Letters και παρουσιάστηκε στο πρόσφατο συνέδριο της Αμερικάνικης Αστρονομικής Εταιρείας, η Αφροδίτη δεν αποκλείεται να ήταν ο πρώτος κατοικήσιμος πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος και να υποστήριζε ζωή πριν από τη Γη.

 

Η επιφάνεια της Αφροδίτης

“Αν κάποιος ζούσε στην Αφροδίτη πριν 3 δισεκατομμύρια χρόνια σε χαμηλό υψόμετρο, θα ένιωθε παρόμοιες θερμοκρασίες με αυτές που έχουμε τώρα στον τροπικό κύκλο”, ανέφερε χαρακτηριστικά στον Guardian, ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Michael Way, ο οποίος εργάζεται στο Ινστιτούτο Μελέτης του Διαστήματος Goddard της NASA.

Οι ουρανοί της Αφροδίτης θα είχαν βέβαια πολλά νέφη και σχεδόν συνεχείς βροχοπτώσεις, αλλά τα απογεύματα σε μερικές περιοχές θα ήταν ορατά μερικά υπέροχα ηλιοβασιλέματα, πρόσθεσε.

Το πιο σημαντικό στοιχείο, βέβαια, στην έρευνα είναι ότι υποστηρίζει πως υπό προϋποθέσεις, η Αφροδίτη μπορεί να διέθετε ήπιες καιρικές συνθήκες, ωκεανούς που έφταναν σε βάθος τα 2000 μέτρα και να ήταν κατοικήσιμη μέχρι και 0,715 δισεκατομμύρια (715 εκατομμύρια) χρόνια πριν.

Αυτό το διάστημα είναι αρκετό ώστε να είχε αναπτυχθεί κλιματική σταθερότητα και ανάπτυξη ζωής, έστω και σε επίπεδο μικροβίων. Οι ωκεανοί της Αφροδίτης θα είχαν σταθερές θερμοκρασίες και αν υποθέσουμε ότι η ζωή αναπτύχθηκε πρώτα στη θάλασσα […] τότε αυτοί θα ήταν ένα καλό μέρος για να γίνει η αρχή”, συνέχισε ο Way.

 

 

Προσομοιώσεις με βάση διαθέσιμα δεδομένα

Για να καταλήξει στα ανωτέρω συμπεράσματα, η ομάδα του Way προσομοίασε τις καιρικές συνθήκες του πλανήτη στο παρελθόν, χρησιμοποιώντας διαθέσιμα δεδομένα για τη γεωγραφία, την ατμόσφαιρα και την τροχιά της Αφροδίτης, καθώς και για την ηλιακή ακτινοβολία που δέχεται ο πλανήτης και συνυπολογίζοντας την κρατούσα θεωρία για προηγούμενη ύπαρξη νερού στην επιφάνειά της.

Στις προσομοιώσεις, η Αφροδίτη ξεκίνησε με θερμοκρασία 11 βαθμών Κελσίου πριν 2.9 δισεκατομμύρια χρόνια, η οποία καθώς ο Ήλιος γινόταν πιο ισχυρός, έφτασε τους 15 βαθμούς πριν 715 εκατομμύρια χρόνια. Θεωρητικά, δηλαδή, όλο αυτό το διάστημα, οι συνθήκες στην επιφάνειά της, αν και διαφορετικές από τις σύγχρονες στη Γη, ήταν ικανές να υποστηρίξουν ζωή.

Η πυκνή ατμόσφαιρα της Αφροδίτης

 

Θα χρειαστούν, πάντως, πιο ακριβείς μετρήσεις της χημικής σύνθεσης της επιφάνειας και της ατμόσφαιρας της Αφροδίτης, για να επιβεβαιωθεί η θεωρία ότι ο πλανήτης διέθετε ωκεανούς στο παρελθόν (στην οποία στηρίχθηκε η νέα έρευνα), αλλά και πόσο νερό ακριβώς διέθετε ο πλανήτης και πότε αυτό ξεκίνησε να εξαφανίζεται.

Μερικές από αυτές τις πληροφορίες δεν αποκλείεται να συγκεντρωθούν από την ιαπωνική αποστολή Akatsuki, η οποία έχει θέσει σκάφος σε τροχιά γύρω από την Αφροδίτη και συγκεντρώνει παρατηρήσεις με πρωτοφανή λεπτομέρεια.

Παρόλα αυτά, για πιο σοβαρές ενδείξεις ή ακόμα και αποδείξεις, όπως π.χ. ίχνη μικροβιακής ζωής, θα χρειαστεί προσεδάφιση οχήματος και αυτό αποτελεί μια πρόκληση που δεν έχει ξεπεραστεί ακόμα.

Τόσο η NASA όσο και παλαιότερα, η Σοβιετική Διαστημική Υπηρεσία, δεν κατάφεραν ποτέ να προσγειώσουν όχημα στην επιφάνεια της Αφροδίτης, το οποίο να αντέξει περισσότερα από περίπου 120 λεπτά πριν καταστραφεί, παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες.

 

 

Ματιά στην Αφροδίτη, ματιά στο μέλλον μας;

Σύγκριση Αφροδίτης (χωρίς την ατμόσφαιρά της) και Γης

Εάν κάποτε, πάντως, η θεωρία του Way και της ομάδας του επιβεβαιωθεί, θα αποτελέσει ακόμα ένα ισχυρό χαρτί στα χέρια όσων υποστηρίζουν ότι μια ματιά στην Αφροδίτη είναι μία ματιά στο μέλλον της Γης, αν συνεχίσουμε να αγνοούμε τα σημάδια υπερθέρμανσης και επιμένουμε να τροφοδοτούμε την ατμόσφαιρα του πλανήτη μας με αέρια του θερμοκηπίου.

Αυτήν τη στιγμή, γνωρίζουμε ότι η Αφροδίτη αναπτύσσει στην επιφάνεια της θερμοκρασίες κατά μέσο όρο 470 βαθμών Κελσίου, όχι μόνο λόγω της εγγύτητάς της με τον Ήλιο, αλλά και χάρη στην ατμόσφαιρά της, η οποία είναι 90 φορές πιο πυκνή από τη δική μας, αποτελούμενη κυρίως από διοξείδιο του άνθρακα, παγιδεύοντας τεράστιες ποσότητες ηλιακής ακτινοβολίας.

 

Πηγή: pathfinder.gr

Αν και υπάρχουν πολλά προβλήματα που απασχολούν την καθημερινότητά μας, σίγουρα έχει περάσει από το μυαλό όλων πως μπορεί να μοιάζει το τέλος του ηλιακού μας συστήματος.

Ο Ήλιος δεν έχει αρκετή μάζα για να εκραγεί σε σουπερνόβα όταν πεθάνει, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν θα υπάρξουν πυροτεχνήματα. Παρατηρήσεις σε ένα ετοιμοθάνατο άστρο που ανήκει στην ίδια κατηγορία με τον Ήλιο υποδεικνύουν ότι το μητρικό μας άστρο θα έχει εκρηκτικό τέλος. Δεν θα είμαστε όμως εδώ για να το δούμε, αφού η Γη θα έχει καταστραφεί πολύ νωρίτερα.

Σε περίπου 5.4 δισεκατομμύρια, το υδρογόνο στον πυρήνα του Ήλιου θα αρχίσει να εξαντλείται, οπότε οι θερμοπυρηνικές αντιδράσεις σύντηξης υδρογόνου θα μεταφερθούν σε ένα στρώμα που περιβάλλει τον πυρήνα. Λόγω αύξησης της θερμοκρασίας σε αυτό το στάδιο, ο Ήλιος θα αρχίσει να διογκώνεται και θα μετατραπεί τελικά σε «ερυθρό γίγαντα», με διάμετρο περίπου 250 φορές μεγαλύτερη από τη σημερινή.

Η Γη είτε θα χαθεί μέσα στον γιγάντιο ερυθρό γίγαντα, είτε θα επιβιώσει οριακά και καψαλισμένη, ανίκανη να συντηρήσει οποιαδήποτε μορφή ζωής. Στην τελευταία φάση της ζωής του, ο Ήλιος θα αποτινάξει τα εξωτερικά του στρώματα, των οποίων το υλικό θα απλωθεί στο Διάστημα και θα σχηματίσει ένα γιγάντιο σύννεφο που ονομάζεται πλανητικό νεφέλωμα. Στο κέντρο του νεφελώματος θα βρίσκεται το απομεινάρι του Ήλιου, ένα εξαιρετικά πυκνό σώμα γνωστό ως λευκός νάνος.

Οι αστροφυσικοί πιστεύουν γενικά ότι η μετάβαση από το στάδιο του ερυθρού γίγαντα στο τελικό στάδιο του λευκού νάνου είναι μια σχετικά ήπια διαδικασία. Αντίθετα, τα άστρα μεγαλύτερης μάζας πεθαίνουν με βίαιες εκρήξεις που ονομάζονται υπερκαινοφανείς αστέρες ή σουπερνόβα.

 

Ο καθηγητής Zijlstra εξηγεί στο NBC News: “Όταν ένα αστέρι πεθαίνει, εκπέμπει μια μάζα αερίου και σκόνης στο διάστημα. Η νέα μορφή, μπορεί να είναι όσο το ήμισυ της μάζας του αστεριού. Αποκαλύπτεται ο πυρήνας του αστεριού, ο οποίος “τελείωσε από καύσιμο”, και τελικά έσβησε”.

Σταδιακά ο Ήλιος θα εξαντλεί το μεγαλύτερο μέρος των αποθεμάτων υδρογόνου του. Τι θα γίνει όμως στη Γη; Στον πλανήτη μας η τρομερή αύξηση της ηλιακής ακτινοβολίας θα κάνει τους ωκεανούς να εξατμιστούν και τα πετρώματα να λιώσουν μέσα σε μια καυτή κόλαση. Κάθε μορφή ζωής θα έχει εξαφανιστεί πολλά χρόνια πριν φτάσουμε στην τελική φάση.

Η κατάρρευση και η διαστολή του Ήλιου θα καταπιεί τους γύρω πλανήτες, εξ αιτίας της βαρυτικής έλξης. Μετά από εκατομμύρια χρόνια, το νεφέλωμα αυτό θα συσταλεί και θα γίνει ο λευκός νάνος, χάνοντας σταθερά όγκο και μάζα, μέχρι να ψυχραθεί για πάντα.

 

Η νέα μελέτη, η οποία δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «The Astrophysical Journal», υποδεικνύει ότι ακόμα και τα μικρότερα άστρα όπως ο Ήλιος πεθαίνουν κι αυτά με βίαιο τρόπο, αν και όχι τόσο βίαιο όσο τα σουπερνόβα. Διεθνής ομάδα ερευνητών εστιάστηκε στο άστρο IRAS 15103-575, ένα ετοιμοθάνατο άστρο που βρίσκεται στο στάδιο της μετάβασης από ερυθρό γίγαντα σε πλανητικό νεφέλωμα.

Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του IRAS 15103-575 είναι ένας πίδακας ακτινοβολίας που παράγεται από τη διέγερση μορίων νερού λόγω της αστρικής ακτινοβολίας. Η ύπαρξη του πίδακα επέτρεψε στους ερευνητές να μετρήσουν την ταχύτητα του υλικού που αποβάλλεται από το άστρο και εκτινάσσεται στο Διάστημα, όπου δημιουργεί το πλανητικό νεφέλωμα.

«Στο IRAS 15103-575 βλέπουμε για πρώτη φορά πίδακες με ταχύτητες εκατοντάδων χιλιομέτρων ανά δευτερόλεπτο. Παρακολουθούμε σε πραγματικό χρόνο τη μεταμόρφωση ενός άστρου σε πλανητικό νεφέλωμα» λέει ο Χοσέ Φρανθίσκο Γκόμεθ του Ινστιτούτου Αστροφυσικής της Ανδαλουσίας, πρώτος συγγραφέας της δημοσίευσης.

«Οι υψηλές ταχύτητες μπορούν να εξηγηθούν παρά μόνο με μια έκρηξη» επισημαίνει ο ερευνητής. «Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι, αντίθετα με τις πιο διαδομένες θεωρίες, μια τεράστια έκρηξη, σύντομη αλλά με πολύ υψηλή ενέργεια, συμβαίνει όταν ένα άστρο μετατρέπεται σε πλανητικό νεφέλωμα». Τα ευρήματα, λέει η ερευνητική ομάδα, θα μπορούσαν να βοηθήσουν να γίνει κατανοητό πώς η εσωτερική δομή των άστρων αλλάζει απότομα λίγο πριν το τέλος.

 

Εικόνα του ετοιμοθάνατου άστρου IRAS 15103-575 στο φάσμα του υπέρυθρου φωτός και των ραδιοκυμάτων. Τα χρώματα δείχνουν την ταχύτητα του εκτινασσόμενου υλικού (Πηγή: Institute of Astrophysics of Andalusia)

 

 

Ένα πολύ όμορφο σχολικό βιβλίο μας εισάγει στις έννοιες της αστρονομίας. Δείτε όλόκληρο το βιβλίο ΕΔΩ.

 

 

Πηγή: Έθνος

Είναι μία από τις συγκλονιστικότερες φωτογραφίες της ανθρώπινης ιστορίας κι ας μην δείχνει τίποτα το εμφανώς ανθρώπινο.

H «χλωμή, μπλε κουκκίδα» (Pale Blue Dot), τραβήχτηκε μια Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου, πριν από 30 χρόνια ακριβώς, και, αν κοιτάξετε λίγο πιο δεξιά από το κέντρο, θα δείτε την Γη, όπως φαίνεται από απόσταση έξι δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων (απόσταση 40 φορές μεγαλύτερη από τη μέση απόσταση του πλανήτη μας από τον Ήλιο).
Μη επανδρωμένος «φωτογράφος» ήταν το Voyager 1, που είχε εκτοξευθεί 13 χρόνια νωρίτερα, το 1977, σε μια ιστορική αποστολή εξερεύνησης της αστρικής μας γειτονιάς.
Για να τιμήσει την σημερινή επέτειο, η Αμερικανική Υπηρεσία Διαστήματος επεξεργάστηκε τη φωτογραφία με σύγχρονες τεχνικές και λογισμικό, αναδεικνύοντας την κλασική φωτογραφία με τρόπους που δεν ήταν διαθέσιμοι στο μακρινό 1990: ολόκληρη η Γη, συρρικνωμένη στο μέγεθός ενός και μόνο πίξελ, με φόντο το σκοτεινό άπειρο του Διαστήματος.
Ήταν ένα από τα τελευταία κλικ του Voyager 1, πριν η κάμερά του κλείσει ώστε να διατηρήσει ενέργεια για το υπόλοιπο, πολυετές ταξίδι του ανάμεσα στους πλανήτες.
Ο Καρλ Σαγκάν και η Κάρολιν Πόρκο, αρμόδιοι τότε επιστήμονες για τις εικόνες που θα τραβούσε το διαστημόπλοιο, πρότειναν μια τελευταία, «οικογενειακή φωτογραφία» του ηλιακού συστήματος, πριν δοθεί η εντολή για το κλείσιμο των φακών, που θα ταξίδευε ως τις κεραίες του διαστημικού σκάφους με την ταχύτητα του φωτός.
Οι 60 εικόνες που έστειλε πίσω στο κέντρο επιχειρήσεων ο Voyager, απαθανάτισαν τον Ήλιο και έξι από τους πλανήτες: την Αφροδίτη, τη Γη, τον Δία, τον Ουρανό και τον Ποσειδώνα. Ο Άρης δεν διακρίνεται, καθώς τον καλύπτουν οι ακτίνες του Ήλιου που εισέβαλαν μέσα στον φακό και ανακλάστηκαν στα κάτοπτρά του.
Η φωτογραφία έκανε τον γύρο του κόσμου, μπήκε σε σχολικά βιβλία και εγκυκλοπαίδειες, έγινε πόστερ φοιτητών αστροφυσικής και, το 1994, ενέπνευσε τον Καρλ Σαγκάν να γράψει ένα ολόκληρο βιβλίο.
Το ονόμασε φυσικά “Pale Blue Dot”. «Κοιτάξτε ξανά αυτή την κουκκίδα. Αυτό είναι εδώ. Είναι το σπίτι μας. Είμαστε εμείς», έγραφε ο σπουδαίος αστροφυσικός, κοσμολόγος και συγγραφέας, που πέθανε στα 1996.
«Είναι μια κρυστάλλινα ξεκάθαρη θέα της θέσης μας στον Κόσμο», έλεγε το 2013 η Κάρολιν Πόρκο. «Διαλύει κάθε ψευδαίσθηση και μας φέρνει αντιμέτωπους με μία δυνατή στιγμή συνειδητοποίησης για τους εαυτούς μας, μια συνειδητοποίηση που δεν παύει να μας συγκινεί».
Το 2013, το διαστημικό σκάφος Cassini τράβηξε μια δική του φωτογραφία με σύγχρονα μέσα, αποδίδοντας φόρο τιμής στο Voyager 1 και στους πρωτεργάτες της εξερεύνησης του Διαστήματος. Ο Κρόνος και οι εντυπωσιακοί δακτύλιοί του αριστερά και, δεξιά, πάλι μια θαμπή, μπλε κουκκίδα. Η Γη.
Πηγή: www.lifo.gr

Στην ελάχιστη δυνατή απόσταση από τον ήλιο βρέθηκε την Τετάρτη 2 Ιανουαρίου 2013 η Γη, παρότι στο Βόρειο Ημισφαίριο βρισκόμαστε στη μέση της χειμερινής περιόδου.

Συγκεκριμένα, η Γη βρέθηκε στο περιήλιο, το σημείο της τροχιάς της που βρίσκεται στην ελάχιστη δυνατή απόστασή της από τον Ήλιο. Σε απόσταση 147.098.290 χιλιομέτρων από το κέντρο του ηλιακού μας συστήματος.

Η απόσταση στο περιήλιο είναι πάντως μόλις 5 εκατομμύρια χιλιόμετρα μικρότερη από ό,τι όταν η Γη βρίσκεται στο αφήλιο, δηλαδή στο μέγιστη απόστασή της από το μητρικό της άστρο.

Δεδομένου ότι βρισκόμαστε σχεδόν στη μέση του χειμώνα, δύσκολα θα φανταζόταν κανείς ότι η Γη βρέθηκε την Τετάρτη στο περιήλιο.

Επίσης, στο επόμενο αφήλιο, το οποίο θα φτάσουμε στις 5 Ιουλίου, ο Ήλιος θα φαίνεται ουρανό 3,4% μικρότερος από ό,τι στις 2 Ιανουαρίου και η Γη θα δέχεται 6,9% λιγότερη ηλιακή ενέργεια.

Στο περιήλιο η ταχύτητα περιφοράς του πλανήτη είναι μεγαλύτερη απ’ ό,τι σε οποιοδήποτε άλλο σημείο της τροχιάς του, ενώ στο αφήλιο η μικρότερη.

Τέλος για τροχιές γύρω από άλλους αστέρες χρησιμοποιείται ο όρος περίαστρο και άπαστρο ανάλογα με την ελάχιστη ή μέγιστη απόσταση αντίστοιχα.

 

Πηγή: inewsgr.com

Ο μαγνητικός βόρειος πόλος της Γης, στον οποίο βασίζονται οι πλοηγοί εδώ και αιώνες για τον προσανατολισμό τους και πιο πρόσφατα χρησιμοποιείται από τα αεροπλάνα έως τις εφαρμογές των «έξυπνων» κινητών τηλεφώνων, μετακινείται πλέον με ρυθμό άνευ προηγουμένου στην καταγεγραμμένη ιστορία, σύμφωνα με τους επιστήμονες.

Διασχίζει πια την περιοχή της Αρκτικής με ταχύτητα περίπου 50 χιλιομέτρων το χρόνο και δεν δείχνει σημεία επιβράδυνσης στον «βηματισμό» του.

«Η κίνηση από τη δεκαετία του 1990 έχει γίνει πια ταχύτερη από κάθε άλλη φορά εδώ και τουλάχιστον τέσσερις αιώνες, χωρίς πραγματικά να ξέρουμε πολλά πράγματα για τις αλλαγές στον πυρήνα της Γης, που προκαλούν αυτή την κίνηση», δήλωσε στους «Financial Times» ο γεωφυσικός και ειδικός στο γεωμαγνητισμό δρ. Σιάραν Μπέγκαν της Βρετανικής Γεωλογικής Υπηρεσίας.

Η γρήγορη αυτή κίνηση του μαγνητικού πόλου, ο οποίος διαφέρει από τον αντίστοιχο γεωγραφικό πόλο, αντανακλάται στην αναθεωρημένη έκδοση του Παγκόσμιου Μαγνητικού Μοντέλου που δόθηκε στη δημοσιότητα πριν λίγες ημέρες από τη Βρετανική Γεωλογική Υπηρεσία και τα Εθνικά Κέντρα Περιβαλλοντικής Πληροφόρησης των ΗΠΑ.

Σε συνδυασμό με τα δορυφορικά δεδομένα όπως του GPS, το εν λόγω μοντέλο αποτελεί το θεμέλιο της σύγχρονης πλοήγησης, ενώ οι συχνές αναθεωρήσεις του είναι αναγκαίες.

Από τον 16ο αιώνα που καταγράφηκαν τα πρώτα μαγνητικά στοιχεία, έως το τέλος της δεκαετίας του 1990, ο μαγνητικός βόρειος πόλος είχε μια σχετικά σταθερή πορεία, καθώς περιπλανιόταν αργά γύρω από την περιοχή του αρκτικού Καναδά. Όμως στη συνέχεια επιτάχυνε την κίνηση του και άρχισε μια νέα πορεία προς το βόρειο γεωγραφικό πόλο.

Η ταχύτητα του αυξήθηκε κι άλλο τα τελευταία χρόνια, καθώς κατευθύνεται γρήγορα προς τη Σιβηρία.

Το 2019 ο βόρειος μαγνητικός πόλος πέρασε σε απόσταση 390 χιλιομέτρων ή περίπου τριών μοιρών από τον βόρειο γεωγραφικό πόλο και για πρώτη φορά διέσχισε τον μεσημβρινό του Γκρίνουιτς.

Το μαγνητικό πεδίο της Γης γεννιέται όπως στην περίπτωση ενός δυναμό, καθώς ο λιωμένος σίδηρος κινείται μέσα στα έγκατα του πλανήτη μας και δημιουργεί ηλεκτρικά ρεύματα. Δεν είναι όμως σαφές στους επιστήμονες για ποιο λόγο τον τελευταίο καιρό το μαγνητικό πεδίο εμφανίζει μεγαλύτερη κινητικότητα και λιγότερη προβλεψιμότητα.

Το γεγονός ότι ο λιωμένος σίδηρος βρίσκεται περίπου 3.000 χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια της Γης, προφανώς δυσκολεύει τη μελέτη του φαινομένου.

Το νέο παγκόσμιο Μαγνητικό Μοντέλο επίσης επιβεβαιώνει ότι το γήινο μαγνητικό πεδίο εξασθενεί κατά περίπου 5% κάθε αιώνα. Αν αυτό συνεχιστεί, μπορεί να προκύψει αναστροφή του πεδίου, με το βόρειο μαγνητικό πόλο να έρχεται στη θέση του νότιου και αντίστροφα, κάτι που έχει ξαναγίνει αρκετές φορές στο παρελθόν. Την τελευταία φορά ήταν πριν περίπου 780.000 χρόνια, σύμφωνα με το γεωλογικό «αρχείο» της Γης.

Με βάση την εκτίμηση ότι αναστροφές συμβαίνουν κατά μέσο όρο κάθε περίπου 500.000 χρόνια, μια νέα αναστροφή φαίνεται να έχει καθυστερήσει. Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά ποιες ακριβώς επιπτώσεις θα υπάρξουν στη φάση της αναστροφής.

Με δεδομένο πάντως ότι το μαγνητικό πεδίο προστατεύει τη Γη από την ηλιακή και κοσμική ακτινοβολία, είναι πιθανό να υπάρξουν ανησυχητικές επιπτώσεις για τον ανθρώπινο πολιτισμό.

Εως ότου κατασταλάξει το μαγνητικό χάος της μεταβατικής φάσης της αναστροφής των πόλων, τα έμβια όντα και διάφορες κρίσιμες τεχνολογικές υποδομές (δορυφόροι, αεροπλάνα, ηλεκτρικά δίκτυα κ.α.) μπορεί να εκτεθούν σε επιβλαβή ακτινοβολία. Πάντως λίγοι γεωφυσικοί θεωρούν πιθανή μια τέτοια αναστροφή μέσα στους επόμενους λίγους αιώνες.

Όσον αφορά το πιο άμεσο μέλλον, οι επιστήμονες δεν έχουν ιδέα για πόσο ακόμη ο βόρειος μαγνητικός πόλος θα συνεχίσει την ίδια ή άλλη «τρελή» πορεία του και με ποια ταχύτητα.

Περιέργως, στην άλλη πλευρά της Γης, ο νότιος μαγνητικός πόλος έχει παραμείνει σχεδόν σταθερός εδώ και δεκαετίες.

 

Πηγή: Greengenda

O «μαυρισμένος» πνεύμονας της Γης πυροδοτεί φόβους για κρίση νερού

Ο καπνός από τα καμένα δάση στον Αμαζόνιο μπορεί να εντείνει την τήξη των παγετώνων, με τους ερευνητές να προειδοποιούν για μια κρίση νερού στη Νότια Αμερική. Ομάδα επιστημόνων συγκέντρωσε αποδεικτικά στοιχεία ότι το χιόνι και ο πάγος «μαυρίζουν», με το ρυθμό της τήξης τους να επιταχύνεται.

Η τήξη τροπικών παγετώνων παρέχει νερό για εκατομμύρια άτομα στην περιοχή. Οι επιστήμονες παρακολούθηδσαν την κίνηση και την επίδραση των σωματιδίων καπνού από τις πυρκαγιές στους παγετώνες των Άνδεων και έλεγξαν τα συμπεράσματά τους με δορυφορικές εικόνες. Όπως προειδοποιόύν ο αντίκτυπος θα γίνει αισθητός σε ολόκληρη την ήπειρο.

Ο δρ. Newton de Magalhães Neto από το κρατικό πανεπιστήμιο του Ρίο ντε Τζανέιρο της Βραζιλίας δήλωσε: «Η αποψίλωση και οι πυρκαγιές του Αμαζονίου – γεγονότα που συμβαίνουν κυρίως στη Βολιβία, το Περού και τη Βραζιλία – δεν μπορούν να θεωρηθούν περιφερειακό ζήτημα. Έχουν κοινωνικές επιπτώσεις σε ηπειρωτική κλίμακα, επειδή η επιτάχυνση της απώλειας των παγετώνων αυξάνει τον κίνδυνο κρίσης των υδάτων και την ευπάθεια αρκετών κοινοτήτων των Άνδεων».

Πώς μπορούν οι πυρκαγιές στο τροπικό δάσος να επηρεάσουν τους παγετώνες εκατοντάδες μίλια μακριά; Το πρώτο πράγμα που η μελέτη, που δημοσιεύθηκε σε επιστημονικές εκθέσεις, έδειξε είναι πως οι καπνοί από τις δασικές πυρκαγιές του Αμαζονίου μπορούν να φτάσουν στους παγετώνες στα βουνά των Άνδεων. Τα σωματίδια καπνού από τις πυρκαγιές μπορούν να μεταφερθούν εκατοντάδες μίλια μακριά. Σωματίδια μαύρου άνθρακα μεταφέρθηκαν με τον άνεμο και έμειναν στους ορεινούς παγετώνες.

Ο Δρ de Magalhães Neto εξήγησε πως αφού κατατεθεί στον παγετώνα, ο μαύρος άνθρακας σκουραίνει την επιφάνεια του χιονιού / πάγου, γεγονός που μειώνει την ικανότητά του να αντανακλά την ηλιακή ακτινοβολία – ή το φως του ήλιου. Αυτή η σκοτεινή επιφάνεια απορροφά στη συνέχεια περισσότερο από την ενέργεια του ήλιου, πράγμα που ενισχύει την τήξη.

Ενώ τα ευρήματα ήταν σημαντικά, οι ερευνητές δήλωσαν ότι δεν έρχονται ως τεράστια έκπληξη: η ίδια διαδικασία έχει παρατηρηθεί σε άλλα μέρη του κόσμου.

Η Γροιλανδία δέχεται μεγάλες ποσότητες μαύρου άνθρακα από ορυκτά καύσιμα λόγω της βόρειας Αμερικής και της ευρωπαϊκής εκβιομηχάνισης.  Και ο μαύρος άνθρακας από την καύση ορυκτών καυσίμων και βιομάζας σε όλο το βόρειο ημισφαίριο έχει επιταχύνει το λιώσιμο των πάγων  στην Αρκτική.

Πηγή: Naftemporiki.gr

Οι τεκτονικές πλάκες στην Γή μετακινούνται συνέχεια, σχηματίζοντας μετά από εκατομμύρια χρόνια τις ηπείρους με την σημερινή τους μορφή.

Ο Ίαν Γουέμπστερ, ο οποίος εργάζεται για τη βάση δεδομένων αστεροειδών Asterank, στις ΗΠΑ, έφτιαξε έναν ψηφιακό 3D πλανήτη, το Ancient Earth, χρησιμοποιώντας δεδομένα από το Gplates (λογισμικό για τη διαδραστική απεικόνιση των τεκτονικών πλακών).

Η πλατφόρμα εμφανίζει όλες τις αλλαγές που συντελέστηκαν τα τελευταία 750 εκ. χρόνια. Ο σύνδεσμος βρίσκεται παρακάτω:

http://dinosaurpictures.org/ancient-earth#750

Ενας «δυνητικά επικίνδυνος» αστεροειδής, τόσο μεγάλος που έχει το δικό του φεγγάρι, κινείται προς τη Γη με ταχύττητα περίπου 48.000 χιλιόμετρα την ώρα. Τα καλά νέα είναι ότι αναμένεται να περάσει με ασφάλεια, σε απόσταση περίπου 5 εκατομμύριων χιλιόμετρων.

Ο αστεροειδής 1999 KW4 ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά πριν από δύο δεκαετίες. Περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο κάθε 188 ημέρες, περνώντας ανάμεσα στις τροχιές της Αφροδίτης και της Γης, και αναμένεται να κάνει την πλησιέστερη προσέγγισή του στη Γη τα μεσάνυχτα του Σαββάτου.

Το ουράνιο σώμα πλάτους 1,5 χιλιομέτρου αναμένεται να περάσει κοντά από τη Γη χωρίς να προκαλέσει κανένα πρόβλημα, αν και το Minor Planet Center το χαρακτήρισε «δυνητικά επικίνδυνο». Το φεγγάρι-δορυφόρος του έχει περίπου μισό χιλιόμετρο πλάτος.

Αν και δεν είναι θα ορατός με γυμνό μάτι, οι αστρονόμοι που είναι εξοπλισμένοι με τηλεσκόπιο θα είναι σε θέση να ρίξουν μια ματιά στον ταχύτατα κινούμενο μετεωρίτη.

Στο πλησιέστερο σημείο του στη Γη, ο αστεροειδής θα βρίσκεται σε απόσταση περίπου 13 φορές την απόσταση μεταξύ του πλανήτη μας και της Σελήνης.

Το EarthSky σημειώνει ότι αυτός είναι ο μεγαλύτερος αστεροειδής που πλησιάζει τόσο κοντά στη Γη για την δεκαετία που έρχεται. Η επόμενη τέτοια «στενή συνάντηση» δεν αναμένεται πριν τον Ιούνιο του 2027.