Posts

Το 2020 ήταν η τρίτη χειρότερη χρονιά σε ό,τι αφορά στην καταστροφή δασών από το 2002, όταν ξεκίνησε η συγκρίσιμη καταγραφή.

 

Ο ρυθμός με τον οποίο καταστρέφονται τα δάση του πλανήτη αυξήθηκε απότομα πέρυσι, καθώς τουλάχιστον 42.000 τετραγωνικά δενδροκάλυψης χάθηκαν σε σημαντικές τροπικές περιοχές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία από το πανεπιστήμιο του Μέριλαντ και την παγκόσμια πλατφόρμα Global Forest Watch, οι απώλειες ξεπέρασαν κατά πολύ τον μέσο όρο των τελευταίων 20 ετών. Το 2020 ήταν η τρίτη χειρότερη χρονιά σε ό,τι αφορά στην καταστροφή δασών από το 2002, όταν ξεκίνησε η συγκρίσιμη καταγραφή.

Οι απώλειες ήταν ιδιαίτερα βαριές σε τροπικά πρωτεύοντα δάση, όπως στον Αμαζόνιο, το Κονγκό και τη νοτιοανατολική Ασία. Αυτά τα δάση είναι ζωτικής σημασίας τόσο στην απορρόφηση του διοξειδίου του άνθρακα για τη ρύθμιση του παγκόσμιου κλίματος, όσο και για τα αναντικατάστατα οικοσυστήματά τους.

Μόνο οι απώλειες σε αυτού του τύπου τα δάση ανέρχονται σε 4,2 εκατομμύρια εκτάρια, κάτι που αντιστοιχεί στις ετήσιες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από 575 εκατομμύρια αυτοκίνητα, σύμφωνα με το World Resources Institute που συνέταξε την έκθεση.

Συνολικά χάθηκαν 12,2 εκατομμύρια εκτάρια δενδροκάλυψης σε τροπικές περιοχές το 2020, μια αύξηση 12% σε σύγκριση με το 2019. Η χειρότερη κατάσταση καταγράφηκε στη Βραζιλία, εκεί όπου καταστράφηκαν 1,7 εκατομμύρια εκτάρια δασικών εκτάσεων, μια αύξηση περίπου 25% σε σύγκριση με το 2019.

 

 

Αν και ο Αμαζόνιος είναι στο επίκεντρο, οι επιστήμονες ανησυχούν ολοένα περισσότερο για το Παντανάλ στη Βραζιλία, τον μεγαλύτερο τροπικός υγρότοπος στον κόσμο. Περίπου το ένα τρίτο εκτιμάται ότι επλήγη από φωτιές πέρυσι, με καταστροφικές συνέπειες για τη βιοποικιλότητα.

Η πανδημία δεν φαίνεται να είχε ξεκάθαρο αντίκτυπο στο μοτίβο της καταστροφής των δασών. Όμως, ο Ρομπ Τέιλορ- διευθυντής προγραμμάτων για τα δάση στο WRI- προειδοποίησε ότι μπορεί να υπάρξει μεγαλύτερος αντίκτυπος στο μέλλον, καθώς φαίνεται ότι άνθρωποι αναγκάστηκαν να επιστρέψουν σε αγροτικές περιοχές, λόγω των lockdown αλλά και του γεγονότος ότι επιδεινώθηκαν οι οικονομικές συνθήκες στις πόλεις.

 

 

Από την πλευρά της η Φράνσις Σέιμουρ, ερευνήτρια του WRI, εξέφρασε φόβο ότι οι χώρες που είναι αντιμέτωπες με υψηλότερο χρέος λόγω της πανδημίας, μπορεί να μπουν στον πειρασμό να ενδώσουν σε συμφέροντα που θέλουν να εκμεταλλευτούν τα δάση με μη βιώσιμο τρόπο ή μπορεί να αναγκαστούν να μειώσουν τους πόρους για την προστασία των δασών.

Στον αντίποδα, υπάρχουν και θετικές εξελίξεις, σε χώρες που έλαβαν μέτρα τα τελευταία χρόνια. Η αποψίλωση των δασών μειώθηκε στην Ινδονησία, η οποία για πρώτη φορά δεν είναι στις τρεις πρώτες χώρες με τις μεγαλύτερες απώλειες σε πρωτεύοντα δάση.

Το 2020, για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά, καταγράφηκε υποχώρηση της αποψίλωσης των δασών στην Ινδονησία που το 2016, έπειτα από καταστροφικές φωτιές, αναγκάστηκε να αναστείλει τις κοπές δέντρων σε πρωτεύοντα δάση, ενώ περιόρισε τις άδειες που δίνονται σε φυτείες.

 

 

Αλλά και στη Μαλαισία, που έχει χάσει περίπου το ένα τρίτο των πρωτευόντων δασών της από το ‘70, μειώθηκε η αποψίλωση των δασών, χάρη στους αυστηρούς νόμους που υιοθετήθηκαν για την αντιμετώπιση της παράνομης υλοτομίας.

Από την άλλοι, οι πλουσιότερες χώρες δεν είναι «άτρωτες» απέναντι σε αυτή την απειλή. Για παράδειγμα, στη Γερμανία τριπλασιάστηκαν οι απώλειες δασικών εκτάσεων το 2020, σε σύγκριση με το 2018, ενώ η Αυστραλία έχει καταγράψει εννιαπλάσιες απώλειες τα τελευταία δύο χρόνια.

 

Πηγή: GreenAgenda, Lifo, Guardian

ΑΠΟΨΙΛΩΣΗ ΤΡΟΠΙΚΩΝ ΔΑΣΩΝ

Η συμβολή της αποψίλωσης των δασών στην κλιματική αλλαγή λαμβάνει λιγότερη προσοχή από τις εκπομπές ορυκτών καυσίμων. Όμως η απώλεια της δασικής κάλυψης συμβάλλει στις παγκόσμιες εκπομπές άνθρακα, διότι τα δέντρα δεσμεύουν φυσικά και απομονώνουν τον ατμοσφαιρικό άνθρακα καθώς αναπτύσσονται.

Όταν τα δέντρα καταστρέφονται από πυρκαγιές ή εκκαθαρίζονται για κτηνοτροφικούς ή πολεοδομικούς λόγους, ο άνθρακας που αποθηκεύτηκε για δεκαετίες, απελευθερώνεται σχεδόν αμέσως στην ατμόσφαιρα.

Σύμφωνα με την ανάλυση της ΜΚΟ Global Forest Watch, η απώλεια τροπικών δασών αντιπροσωπεύει σήμερα το 8% των ετήσιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα παγκοσμίως. Με άλλα λόγια, αν η αποψίλωση των τροπικών δασών θεωρηθεί ως χώρα, θα ήταν ο τρίτος μεγαλύτερος εκπομπές σε παγκόσμια κλίμακα πίσω από την Κίνα και τις Ηνωμένες Πολιτείες και σημαντικά πάνω από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μάλιστα, σύμφωνα με την GFW, οι εκπομπές που σχετίζονται με τα δάση αυξήθηκαν και δεν μειώθηκαν μετά τη συμφωνία του Παρισιού. Μεταξύ 2015 και 2017, οι εκπομπές που σχετίζονται με τα δάση ήταν 63% υψηλότερες από το μέσο όρο των προηγούμενων 14 ετών, σημειώνοντας αύξηση από 3 σε 4,9 δισεκατομμύρια τόνους ετησίως.

Η αυξανόμενη παγκόσμια μεσαία τάξη, σύμφωνα με το Naftemporiki.gr, σημαίνει μεγαλύτερη ζήτηση για αγροτικές καλλιέργειες όπως το βόειο κρέας, η σόγια και το φοινικέλαιο, και η δημογραφική έκρηξη στην υποσαχάρια Αφρική σημαίνει ότι περισσότερες εκτάσεις γης μετατρέπονται σε γεωργικές για λόγους επιβίωσης. Εκτός από αυτές τις γεωργικές απαιτήσεις, οι πυρκαγιές και οι τυφώνες γίνονται όλο και πιο έντονοι και καταστροφικοί λόγω της κλιματικής αλλαγής.

Ωστόσο, η ΜΚΟ εκτιμά ότι τα τροπικά δάση θα μπορούσαν ενδεχομένως να παράσχουν το 23% του μετριασμού της κλιματικής αλλαγής που απαιτείται για να διατηρηθεί η υπερθέρμανση του πλανήτη κάτω από δύο βαθμούς μέχρι το 2030, σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα. Τα τροπικά δάση έχουν τη δυνατότητα να μετριάσουν περίπου 7,1 δισεκατομμύρια τόνους διοξειδίου του άνθρακα ετησίως, εκπομπές ισοδύναμες με αυτές των ΗΠΑ το 2014.

Ωστόσο, παρά την ικανότητα των δασών να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής τόσο σε τοπικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, λιγότερο από το 3% των κλιματικών κονδυλίων κατευθύνεται προς τα δάση. Μάλιστα, με τη Βραζιλία να αναμένεται να εκλέξει τον πολέμιο του κλίματος Ζαΐχ Μπολσονάρου στο τέλος του μήνα, οι οικολόγοι ανησυχούν ότι η χώρα ενδέχεται να χαλαρώσει σύντομα τους περιβαλλοντικούς κανονισμούς και να ευνοήσει ακόμη περισσότερο την αποψίλωση του τροπικού δάσους του Αμαζονίου.

 

Πηγή: GreenAgenda