Posts

Στα πλαίσια του προγράμματος Copernicus έγινε μοντελοποίηση της ρύπανσης της Μεσογείου από πλαστικά. Δείτε το βίντεο που προκύπτει από τα αποτελέσματα.

 

Δείτε επίσης:

OHE: Οι ωκεανοί βουλιάζουν στα μικροπλαστικά

Πάγοι της Αρκτικής γεμάτοι με μικροπλαστικά!

 

Η ρύπανση της Μεσογείου από τα πλαστικά ενέχει σημαντικό κίνδυνο για τα οικοσυστήματα και την ανθρώπινη υγεία, προκαλώντας δυσμενείς οικονομικές επιπτώσεις στις παράκτιες κοινότητες. Ποιες όμως είναι οι κύριες τροχιές των πλαστικών στη θάλασσα; Από πού προέρχονται και πού συσσωρεύονται;

Μια έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του σχεδίου AMAre και με επικεφαλής την ερευνήτρια CMCC Svitlana Liubartseva εντόπισε τη μεταφορά και την τύχη των πλαστικών θαλάσσιων αποβλήτων στη Μεσόγειο με στόχο την εξεύρεση λύσεων σε αυτό το βασικό ζήτημα.

Ένα σύνολο περισσότερων από 10 δισεκατομμυρίων εικονικών σωματιδίων έχει εντοπιστεί με σκοπό την κατανόηση, τη μεταφορά και την τύχη των πλαστικών θαλάσσιων αποβλήτων στη Μεσόγειο Θάλασσα, συμπεριλαμβανομένων των τριών περιβαλλοντικών τμημάτων της: την επιφάνεια, τις ακτές και τον πυθμένα της θάλασσας. Ανθρωπογενείς πηγές, όπως παράκτιες πόλεις, ποτάμια και ναυτιλιακές λωρίδες λαμβάνονται υπόψη.

Η τεχνική Monte Carlo έχει αναπτυχθεί για να υπολογίσει τη μέθοδο διάλυσης των πλοίων που βρίσκονται στο τέλος της διάρκειας ζωής τους απευθείας στην ακτή (beaching), καθώς και την καθίζηση των πλαστικών.

Το μοντέλο υψηλής ανάλυσης της θαλάσσιας υπηρεσίας Copernicus στη Μεσόγειο Θάλασσα δείχνει την κίνηση των πλαστικών αποβλητων κατά τη διάρκεια του 2013-2017 και η εικόνα είναι κάτι παραπάνω από αποθαρρυντική για όλη τη Μεσόγειο!

Το βίντεο που ακολουθεί δείχνει την εκτιμώμενη ρύπανση της Μεσογείου με πλαστικά για την περίοδο 2013-2017:

H πανδημία δεν μπορεί να φρενάρει ούτε την αύξηση των εκπομπών του διοξειδίου του άνθρακα ούτε την υπερθέρμανση του πλανήτη. Σε αυτό ο συμπέρασμα καταλήγουν οι επιστήμονες με βάση τα δεδομένα που παρουσιάζουν σε δημοσίευμα του Bloomberg.

 

Τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα μειώνονται πάντα την άνοιξη και το καλοκαίρι στο Βόρειο Ημισφαίριο, καθώς ένα μεγάλο μέρος το απορροφούν τα φυτά. Φέτος, αυτό το εποχιακό φαινόμενο συμβαίνει ταυτόχρονα με ένα σχεδόν παγκόσμιο lockdown λόγω της πανδημίας το οποίο έχει μειώσει τη χρήση ορυκτών καυσίμων και κατ’ επέκταση τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

«Εάν η κατάσταση αυτή επρόκειτο να συνεχιστεί για μήνες, αντί για εβδομάδες, θα παρατηρούσαμε τέτοια μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα που δεν έχουμε δει στη ζωή μας», δήλωσε ο Rob Jackson, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ και πρόεδρος του Global Carbon Project. «Κάτι τέτοιο έχει να συμβεί από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου», συμπληρώνει.

Ωστόσο, ακόμη και μια παρατεταμένη μείωση των νέων εκπομπών φέτος η οποία θα ήταν αποτέλεσμα ύφεσης ακόμη και μεγαλύτερης από εκείνη του 2008, θα είχε μικρή επίπτωση στα επίπεδα του CO2 στην ατμόσφαιρα. Στην πραγματικότητα, τα επίπεδα του CO2 θα συνεχίσουν να αυξάνονται.

Τις τελευταίες δύο εβδομάδες, οι αναλυτές στο BloombergNEF διαπίστωσαν ότι η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας ήταν 17% χαμηλότερη από τη συνηθισμένη στο Ηνωμένο Βασίλειο, 23% χαμηλότερη στην Ιταλία και χαμηλότερη κατά 15% στη Νέα Υόρκη. Η ατμοσφαιρική ρύπανση σε περιοχές των ΗΠΑ μειώθηκε κατά 30% τον Μάρτιο.

 

Πού πάει στην πραγματικότητα το διοξείδιο του άνθρακα;

Το μεγαλύτερο μέρος των εκπομπών CO₂ που προέρχονται από την ανθρώπινη δραστηριότητα κάθε χρόνο δεν μένουν στην ατμόσφαιρα. Μόνο το 45% παραμένει στον αέρα, περίπου το 30% κατευθύνεται σε χερσαία οικοσυστήματα και ένα 25% καταλήγει στους ωκεανούς.

Οι εκπομπές CO₂ αυξάνονται κατά περίπου 2,5 ppm ετησίως από το 2010. Ακόμη και μια σημαντική μείωση των εκπομπών το 2020 δεν θα επηρέαζε σημαντικά δυναμική. Ο Pierre Friedlingstein του Πανεπιστημίου του Exeter εκτιμά ότι μια πτώση των ετήσιων εκπομπών κατά 10% θα εξακολουθούσε  να μεταφράζεται σε αύξηση 2 ppm των εκπομπών CO2.

 

Πηγή: Independent, Insider, Bloomberg, greenagenda

Η μείωση των συγκεντώσεων ρύπων παγκοσμίως είναι ίσως η μόνη θετική επίπτωση της πανδημίας που ζούμε. Τα Ιμαλάια για πρώτη φορά ορατά από μεγάλη απόσταση.

 

Αν μπορεί να βρει κανείς κάτι θετικό από την πανδημία που πλήττει τον πλανήτη, αυτό μάλλον είναι η μείωση της συγκεντρωσης ρύπων πάνω από μεγάλα αστικά κέντρα. Μάλλον πρόσκαιρη η επίπτωση, καθώς η ατμόσφαιρα θα επιβαρυνθεί όταν αρθούν οι απαγορεύσεις παγκοσμίως. Ωστόσο, θα πρέπει να σκεφτούμε ότι ίσως η πλήρης επαναφορά αργήσει αρκετά ή ακόμα και ότι οι οικονομίες των κρατών αναγκαστούν να ακολουθήσουν ή τελικά προσαρμοστούν σε ένα πιο οικολογικό μοτίβο μετά από όλη αυτή την κατάσταση.

Στο βίντεο που ακολουθεί θα δείτε πως μετά από τις γενικές απαγορεύσεις σε διάφορα κράτη παγκοσμίως, τα επίπεδα συγκέντρωση διοξιδίου του αζώτου, που είναι υπεύθυνο για καρδιαγγειακά και αναπνευστικά προβλήματα, υποχώρησαν σημαντικά:

 

 

Ως εκ θαύματος, και ουσιαστικά με την μείωση αυτή των ρύπων σε κλασικά επιβαρυμένες περιοχές όπως είναι η Κίνα αλλά και η Ινδία, τα Ιμαλάια είναι για πρώτη φορά ορατά, λόγω της καθαρότερης ατμόσφαιρας, από απόσταση 200 χιλιομέτρων σύμφωνα με χρήστες του tweeter όπως αυτός που θα δείτε στη συνέχεια από την πόλη Jalandhar της Ινδίας. Για να αντιληφθούμε την απόσταση αρκεί να σκεφτούμε την απόσταση Αθήνα-Λάρισα ή Θεσσαλονίκη-Ιωάννινα (σε ευθεία γραμμή):

Σύμφωνα με επιστήμονα της NASA είναι η πρώτη φορά που διακρίνεται τέτοια δραματική μείωση ατμοσφαιρικών ρύπων σε τόσο ευρεία περιοχή. Οι δορυφορικές εικόνες είναι αποκαλυπτικές.

 

Δορυφορικές εικόνες δείχνουν την δραματική μείωση των εκπομπών ρύπων στην Κίνα μετά την εμφάνιση του Κορωναϊού, καθώς εργοστάσια έχουν κλείσει, αλλά και οι μετακινήσεις και οι λοιπές δραστηριότητες έχουν μειωθεί σημαντικά.

Η NASA δημοσίευσε χάρτες διοξειδίου του αζώτου, ενός τοξικού αερίου που εκπέμπεται από οχήματα, μονάδες παραγωγής ενέρειας και εργοστάσια, οι οποίοι δείχνουν την δραματική πτώση των συγκεντρώσεών του από τη στιγμή που μαζική καραντίνα είναι σε ισχύ.

Υπενθυμίζεται ότι στην Κίνα σημειώθηκαν σχεδόν 80000 περιπτώσεις προσβολής από Κορωνοϊό, από τις οποίες οι 2900 κατέληξαν σε θάνατο.

Οι χάρτες που ακολουθούν δείχνουν τις μέσες συγκεντρώσεις διοξειδίου του αζώτου τα διαστήματα 1-20/1/2020 (πριντ οτ ξέσπασμα του κορωναϊού) και 10-25/2/2020.

 

 

Σύμφωνα με τον Fei Liu, ερευνητή της NASA, είναι η πρώτη φορά που παρατηρείται τέτοια δραματική μείωση ρύπων σε τόσο ευρεία περιοχή.

 

Παρόμοια είναι η εικόνα και στην πόλη Wuhan όπου η συγκεντρώσεις διοξειδίου του Αζώτου είναι πρωταφανώς μειωμένες σε σχέση ειδικά με τα επίπεδα των συγκεντρώσεων ένα χρόνο πριν, όπως φαίνεται στους παρακάτω χάρτες:

Πηγή: Independent

Το τριήμερο από τις 9 έως τις 11 Ιανουαρίου υπήρξαν αναφορές κατοίκων για κακή ποιότητα του αέρα στη Θεσσαλονίκη, κυρίως στη δυτική πλευρά της πόλης. Σε πολλές περιπτώσεις η δημιουργούμενη αιθαλομίχλη ήταν εύκολα ορατή. Από τα υψηλά ποσοστά αιωρούμενων σωματιδίων το τοπίο ήταν θολό.

Η παραγωγή σωματιδίων από την αυξημένη χρήση εστιών θέρμανσης, όπως οι θερμάστρες και τα τζάκια, τα αυτοκίνητα σε συνδυασμό με μετεωρολογικές συνθήκες ευνόησαν τη συγκέντρωση των ρύπων στον αέρα (χαμηλές ταχύτητες ανέμου, θερμοκρασιακές αναστροφές, κλπ.).

Σύμφωνα με το Ημερήσιο Δελτίο Τιμών Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης της ΠΚΜ, η συγκέντρωση των αιωρούμενων σωματιδίων PM10 στον σταθμό μέτρησης του Κορδελιού ξεπέρασε το ημερήσιο όριο των 50 μg/m3 για τρεις συνεχόμενες ημέρες. Συγκεκριμένα για τις 9/1, 10/1 και 11/1 η μέση ημερήσια συγκέντρωση PM10 μετρήθηκε στα 60, 98 και 68 μg/m3, αντίστοιχα.

«Οι τιμές αυτές σε συνδυασμό με τις επικρατούσες μετεωρολογικές συνθήκες είναι ικανές να δημιουργήσουν το φαινόμενο της αιθαλομίχλης», τόνισε μιλώντας στη Greenagenda.gr ο Δρ. Χημικός Μηχανικός, Δημήτριος Κουτσονικόλας.

Όπως εξήγησε ο κ. Κουτσονικόλας, η συγκέντρωση των ρύπων σε μια περιοχή εξαρτάται: α) από τις εκπεμπόμενες ποσότητες των ρύπων οι οποίες είναι άμεσα εξαρτώμενες από το πλήθος και το μέγεθος των πηγών εκπομπής και β) από τις συνθήκες αερισμού της περιοχής.

Αν και η περιγραφή και ανάλυση του αερισμού μιας περιοχής είναι πολύπλοκη, υπάρχουν συγκεκριμένες συνθήκες που είναι κοινώς αποδεκτό ότι ευνοούν τα επεισόδια ρύπανσης. Τέτοιες είναι οι συνθήκες άπνοιας ή χαμηλών ταχυτήτων ανέμου και οι συνθήκες θερμοκρασιακών αναστροφών.

«Θερμοκρασιακή αναστροφή έχουμε όταν η θερμοκρασία του αέρα σε ένα στρώμα πάνω από το έδαφος είναι μεγαλύτερη από αυτή που επικρατεί κοντά στο έδαφος (σε αντίθεση με την συνήθη κατανομή της θερμοκρασίας, η οποία μειώνεται με το ύψος). Ένα τέτοιο φαινόμενο αποτρέπει τις κατακόρυφες κινήσεις των αερίων μαζών και ευνοεί τον εγκλωβισμό των ρύπων κοντά στο έδαφος», επισήμανε ο ίδιος.

Και πρόσθεσε: «Από την άλλη είναι προφανές ότι όσο χαμηλότερη είναι η ταχύτητα του ανέμου τόσο μικρότερη οριζόντια διασπορά των ρύπων παρατηρείται και άρα ευνοούνται τα επεισόδια ρύπανσης κοντά στις πηγές εκπομπής. Με την αλλαγή των μετεωρολογικών συνθηκών συνήθως τα φαινόμενα αυτά υποχωρούν γρήγορα», ανέφερε ο κ. Κουτσονικόλας.

 

Πηγή: Green Agenda

Διαθέσιμος για τη σύνταξη μιας επιστημονικής εργασίας ή ενός προγράμματος περιβαλλοντικής εκπαίδευσης είναι πλέον ο όγκος δεδομένων παρακολούθησης 50 λιμνών της Ελλάδας.

Τα σημαντικά αποτελέσματα και δεδομένα του πρότζεκτ του Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων – Υγροτόπων (ΕΚΒΥ) μπορούν να βοηθήσουν επιπλέον τον κάθε δήμο ή οποιονδήποτε φορέα ώστε να γνωρίζει ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τις λίμνες αυτές.

Η πρόσβαση σε χρήσιμες πληροφορίες για τη κατάσταση των λιμνών όπως τα χαρακτηριστικά ποιότητας και της ποσότητας του νερού, γίνεται μέσω του Δικτυακού Τόπου για τη Φύση και Βιοποικιλότητα της Ελλάδας (www.biodiversity-info.gr) που διατηρεί το ΕΚΒΥ του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας. Πρόκειται για δεδομένα που συλλέγει και επεξεργάζεται το ΕΚΒΥ από το 2012, ως ο αρμόδιος φορέας λειτουργίας του Εθνικού Δικτύου Παρακολούθησης των Λιμνών.

«Έχουμε ανοίξει ένα παράθυρο γνώσης. Με αυτό το εργαλείο είμαστε σε θέση να γνωρίζει ο κάθε ενδιαφερόμενος στοιχεία, δεδομένα και πληροφορίες για τα υδάτινα οικοσυστήματα της χώρα μας. Επίσης, οι χάρτες μάς δείχνουν την οικολογική ταξινόμηση και τη χημική ταξινόμηση για να μπορούμε να λαμβάνουμε δείγματα νερού προκειμένου να αναλυθούν στο Γενικό Χημείο του Κράτους και το ΕΘΙΑΓΕ. Με εξειδικευμένες αναλύσεις ταξινομείται η οικολογική αλλά και χημική ποιότητα. Με τη συνολική ταξινόμηση γίνεται η εποπτική παρακολούθηση των λιμνών», εξηγεί η Βασιλική Τσιαούση, βιολόγος και συντονίστρια του Εθνικού Δικτύου Παρακολούθησης των λιμνών.

 

 

Το ΕΚΒΥ πραγματοποιεί δειγματοληψίες, αναλύσεις και επιτόπιες μετρήσεις, και είναι υπεύθυνο για την ετήσια υποβολή στοιχείων στη Γραμματεία Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η Γραμματεία Υδάτων συντονίζει και εποπτεύει το Εθνικό Δίκτυο Παρακολούθησης Υδάτων και υποβάλλει τα δεδομένα ετησίως στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος.Η οικολογική ταξινόμηση είναι μία πολύπλοκη διαδικασία που στηρίζεται σε δείκτες και σε συνδυασμούς βιολογικών παραμέτρων (φυτοπλαγκτό, υδρόβια μακρόφυτα, φυτοβένθος, ζωοβένθος, ιχθυοπανίδα), φυσικοχημικών (π.χ. διαφάνεια, συνθήκες οξυγόνωσης, συγκεντρώσεις ειδικών ρύπων), υδρολογικών (π.χ. στάθμη υδάτων, χρόνος παραμονής) και μορφολογικών (μορφολογία παρόχθιας ζώνης, βαθυμετρία).

Επιπροσθέτως, το ΕΚΒΥ διενεργεί συστηματικές δειγματοληψίες για ουσίες προτεραιότητας, ειδικούς ρύπους και λοιπές ουσίες στους σταθμούς των λιμνών και τα δείγματα αποστέλλονται για ανάλυση στο Γενικό Χημείο του Κράτους και το Ινστιτούτο Εδαφοϋδατικών Πόρων του ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ.

Σε ειδική ενότητα υπό τον τίτλο «Δεδομένα λιμνών της Ελλάδας» (http://www.biodiversity-info.gr/index.php/el/lakes-data), οι επισκέπτες του Δικτυακού Τόπου για τη Φύση και Βιοποικιλότητα της Ελλάδας, μπορούν πλέον να έχουν πρόσβαση σε:

  • Γενικές πληροφορίες για τη λειτουργία του Εθνικού Δικτύου Παρακολούθησης των Λιμνών.
  • Χρονοσειρές βιολογικών, φυσικοχημικών και λοιπών φυσικοχημικών δεδομένων σε επεξεργάσιμη μορφή (αρχεία excel).
  • Χρονοσειρές με δεδομένα διακύμανσης της στάθμης των λιμνών σε επεξεργάσιμη μορφή (αρχεία excel).
  • Χάρτες βαθυμετρίας για 9 φυσικές λίμνες, οι οποίοι παράχθηκαν από συνδυασμό δεδομένων που συλλέχθηκαν στο πεδίο με τη χρήση ηχοβολιστικού βαθυμετρικού οργάνου και ψηφιοποιημένων υψομετρικών πληροφοριών τοπογραφικών χαρτών.
  • Ψηφιακά τεκμήρια για τις λίμνες της Ελλάδας, από το Ψηφιακό Αποθετήριο των εκδόσεων του ΕΚΒΥ.
  • Γεωχωρικά δεδομένα για τις λίμνες της Ελλάδας, από τον Διαδικτυακό Χάρτη Φύσης και Βιοποικιλότητας.
  • Φωτογραφίες από τις εργασίες δειγματοληψιών πεδίου.

 

Ειδικότερα, στον Διαδικτυακό Χάρτη Φύσης και Βιοποικιλότητας (http://ekbygis.biodiversity-info.gr/map), μπορεί κανείς να πλοηγηθεί στο σύνολο των γεωχωρικών δεδομένων της υδρολογίας και να δει: την κατάσταση (οικολογική, χημική, συνολική) των 50 λιμνών του Εθνικού Δικτύου Παρακολούθησης, τις θέσεις των σταθμών παρακολούθησης των λιμνών, καθώς και τα βαθυμετρικά σημεία και τις αντίστοιχες ισοβαθείς καμπύλες εννέα λιμνών: Αμβρακία, Χειμαδίτιδα, Λυσιμαχεία, Οζερός, Παραλίμνη, Παμβώτιδα, Βεγορίτιδα, Βόλβη και Ζάζαρη.

Τα παραπάνω δεδομένα διατίθενται ανοιχτά προς μεταφόρτωση σε διάφορους μορφότυπους αρχείων (kml, shp, gml, pdf, jpeg, gif κ.λπ.) καθώς και υπό τη μορφή ανοιχτών υπηρεσιών θέασης (WMS, WFS), μέσω του Γεωγραφικού Αποθετηρίου του ΕΚΒΥ (http://ekbygis.biodiversity-info.gr/geoserver). Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα γεωχωρικά δεδομένα μπορούν να αναζητηθούν στον Κατάλογο Μεταδεδομένων των Γεωχωρικών Δεδομένων του ΕΚΒΥ (http://ekbygis.biodiversity-info.gr/geonetwork).

 

 

Πηγή: Green Agenda

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗ

Είκοσι μεγάλες εταιρείες, κυρίως πετρελαϊκές, εκ των οποίων οκτώ είναι ιδιωτικές και 12 κρατικές, ευθύνονται για πάνω από το ένα τρίτο (35%) των συνολικών εκπομπών άνθρακα από το 1965 μέχρι σήμερα, σύμφωνα με εκτιμήσεις του αμερικανικού Ινστιτούτου Climate Accountability.

 

Οι πέντε μεγαλύτεροι εταιρικοί ρυπαντές είναι κατά σειρά η σαουδαραβική Aramco (4,38% των συνολικών παγκόσμιων εκπομπών της περιόδου 1965-2017), η αμερικανική Chevron (3,2%), η ρωσική Gazprom (3,19%), η αμερικανική ExxonMobil (3,09%) και η ιρανική National Iranian Oil (2,63%).

Την 20άδα συμπληρώνουν κατά σειρά οι BP, Shell, Coal India, Pemex, Petroleos de Venezuela, PetroChina, Peabody Energy, ConocoPhilips, Abu Dhabi, Kuwait Petroleum, Iraq National Oil, Total, Sonatrach, BHP Billiton και Petrobras.

Οι παγκόσμιες εκπομπές της περιόδου 1965-2018 έφθασαν συνολικά τους 1.354 δισεκατομμύρια τόνους διοξειδίου του άνθρακα και μεθανίου και, από αυτούς, οι 20 εταιρείες έχουν «συμβάλει» με εκπομπές 480 δισεκατομμυρίων μετρικών τόνων διοξειδίου του άνθρακα και μεθανίου, κυρίως λόγω της καύσης των προϊόντων τους (βενζίνης, ντίζελ, φυσικού αερίου κ.α.) κατά τον τελευταίο περίπου μισό αιώνα.

Το Ινστιτούτο έθεσε το 1965 ως αφετηρία της μελέτης του, επειδή εκείνο το έτος η ανθρωπότητα και κατ’ επέκταση η βιομηχανία ορυκτών καυσίμων έμαθε για τις πιθανές επιπτώσεις στην κλιματική αλλαγή, οπότε άρχισε να έχει ηθική, οικονομική και νομική ευθύνη για τη συνεχιζόμενη εξόρυξη και χρήση των προϊόντων της.

Σε μεγαλύτερο βάθος χρόνου, η μελέτη εκτιμά ότι οι 20 εταιρείες ευθύνονται για το 30% όλων των εκπομπών άνθρακα που έχουν προέλθει από ανθρωπογενείς δραστηριότητες στη Γη από το 1751.

Σχολιάζοντας τη μελέτη, σύμφωνα με τον Guardian ορισμένες εταιρείες υποστήριξαν ότι δεν ευθύνονται άμεσα για το πώς χρησιμοποιούνται από τους καταναλωτές τα προϊόντα τους, άλλες αμφισβήτησαν ότι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των ορυκτών καυσίμων ήσαν πραγματικά γνωστές πριν 60 χρόνια, ενώ κάποιες τόνισαν ότι αποδέχονται την επιστήμη της κλιματικής αλλαγής και υποστηρίζουν τους στόχους της διεθνούς συμφωνίας του Παρισιού για περιορισμό των εκπομπών άνθρακα. Επισήμαναν επίσης τις προσπάθειες τους για επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και σε εναλλακτικές ενεργειακές πηγές χαμηλής περιεκτικότητας σε άνθρακα.

 

Πηγή: GreenAgenda

Λέξεις: Χαρίτων Σαρλ Χιντήρογλου, Καθηγητής Τμήμα Βιολογίας ΑΠΘ

Όλοι γνωρίζουν πως το παραλιακό μέτωπο της Θεσσαλονίκης αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματά της. Συνιστά έναν πλούτο υψηλής προστιθέμενης αξίας, καθώς ως τουριστικός προορισμός γίνεται ολοένα πιο γνωστός στα διάφορα FORA των πρακτόρων τουρισμού. Ο πλούτος αυτός δεν είναι ανεξάντλητος. Δεν είναι αέναος. Δεν είναι ανοξείδωτος. Πολύ συχνά παρατηρούνται τα γνωστά, επίσης σε όλους, φαινόμενα της ερυθρής παλίρροιας. Τα νερά του κόλπου της Θεσσαλονίκης από γαλάζια γίνονται κόκκινα, καφεκόκκινα και αφρώδη. Το φαινόμενο πρωτοεμφανίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Οι αιτίες του φαινομένου πολλές και ποικίλες. Η σημαντικότερη εξ αυτών είναι η οργανική ρύπανση. Δηλαδή, το πλούσιο θρεπτικό υλικό, προερχόμενο από διάφορες πηγές (κυρίως ανθρωπογενείς), που καταλήγει με διάφορους τρόπους στα νερά του Θερμαϊκού. Στην οργανική ρύπανση τα τελευταία χρόνια φαίνεται πως προστίθεται με ακμαίο ρυθμό μια πιο ύπουλη πηγή ρύπανσης, που συνδράμει στη συχνότερη εμφάνιση των φαινομένων αυτών. Ίσως κάποια στιγμή να εμφανιστεί πιο έντονη και με απρόβλεπτες συνέπειες. Πρόκειται για τη ρύπανση των στερεών αποβλήτων που καταλήγουν στον πυθμένα όχι μόνο του θαλάσσιου μετώπου αλλά και σε όλη την έκταση του Θερμαϊκού. Τα στερεά απόβλητα, κυρίως πλαστική ύλη, προέρχονται αποκλειστικά από ατομικές και συλλογικές ανθρωπογενείς δραστηριότητες.

Όταν το πλαστικό υλικό καταλήγει στους πυθμένες των θαλασσών προφανώς καλύπτει μια επιφάνεια του πυθμένα. Το σκέπασμα αυτό σχεδόν μηδενίζει την δυνατότητα οξυγόνωσης του υποστρώματος. Οι ανοξικές αυτές συνθήκες αυξάνουν την εμφάνιση των θειοβακτηριδίων τα οποία με τη σειρά τους αυξάνουν την παραγωγή θείου, δηλαδή μπόχα, ας μου επιτραπεί η έκφραση. Τα θέματα αυτά όμως που δεν σταματούν εδώ δεν είναι τις ώρας να αναπτυχθούν περαιτέρω.

Σε πρόσφατη έρευνα που πραγματοποιήθηκε (Απρίλιος 2019), διαπιστώθηκε η παρουσία πλαστικής ύλης και στα δύο τυχαία δείγματα που συλλέχθηκαν από βάθος περίπου 10m, στο ύψος του Μακεδονία Παλλάς και Λευκού Πύργου. Ο δειγματολήπτης με επιφάνεια περίπου 0,5m 2, συγκέντρωσε τα πλαστικά υλικά της φωτογραφίας. Αν σκεφτούμε αναγωγικά, τότε από το γεγονός αυτό σημαίνει πως τουλάχιστον το 1/3 της επιφάνειας του πυθμένα του θαλάσσιου μετώπου της πόλης είναι σκεπασμένο με πλαστικά υλικά. Άρα σε λίγο η μπόχα θα μας πνίξει, αν αρχίσουν οι ζεστές μέρες του καλοκαιριού. Δεν ξέρω αν αυτό το σενάριο θα παιχτεί, αλλά αυτό που ξέρω είναι πως πρέπει άμεσα να γίνει μελέτη απομάκρυνσης του φερτού αυτού στερεού υλικού από τον πυθμένα της θαλάσσιας περιοχής του κόλπου. Η αποκατάσταση της φυσικής κατάστασης του πυθμένα χωρίς πλαστικά και στερεά απόβλητα πρέπει να απασχολήσει ΟΧΙ απλώς σοβαρά την πολιτεία αλλά τον κάθε πολίτη της πόλης αυτής και όλων εκείνων που χαίρονται το περίφημο θαλάσσιο μέτωπο της Θεσσαλονίκης.

Πηγή: Parallaxi

Να λάβει μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, στο πλαίσιο της εφαρμογής των Ενωσιακών κανόνων σχετικά με τον καθαρό αέρα, καλεί την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η νομοθεσία της ΕΕ καθορίζει οριακές τιμές για τους ατμοσφαιρικούς ρύπους, συμπεριλαμβανομένου του διοξειδίου του αζώτου (NO2), προκειμένου να εξασφαλιστεί η καλή ποιότητα του αέρα και η προστασία της δημόσιας υγείας.

Σε περίπτωση υπέρβασης των εν λόγω οριακών τιμών, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εξασφαλίσουν ότι θα εφαρμόζονται σχέδια για την ποιότητα του αέρα, τα οποία θα προβλέπουν κατάλληλα μέτρα που θα θέτουν τέρμα στις υπερβάσεις το συντομότερο δυνατόν. Από το 2010 τα επίπεδα του διοξειδίου του αζώτου στον οικισμό της Αθήνας υπερβαίνουν τις οριακές τιμές που καθορίζονται στην Οδηγία.

Ωστόσο, σύμφωνα με την Επιτροπή, η Ελλάδα δεν εξασφάλισε τη συμμόρφωσή της με την ετήσια οριακή τιμή για το NO2 στην Αθήνα για την περίοδο 2010-2014, ούτε κατήρτισε σχέδιο για την ποιότητα του αέρα, το οποίο να προσδιορίζει τα αναγκαία μέτρα που θα εξασφαλίσουν ότι η περίοδος υπέρβασης θα είναι όσο το δυνατόν συντομότερη. Επιπλέον, η Ελλάδα δεν δημιούργησε κατάλληλα σημεία δειγματοληψίας στην περιοχή της Θεσσαλονίκης για να εξασφαλίσει την ορθή παρακολούθηση των συγκεντρώσεων NO2. Τέλος, δεν υπέβαλε επίσης πλήρη έκθεση για την ποιότητα του αέρα, όπως απαιτείται από σχετική απόφαση της Επιτροπής. Ως εκ τούτου, επειδή η Ελλάδα δεν έχει συμμορφωθεί ακόμη με όλες αυτές τις υποχρεώσεις της, η Επιτροπή αποστέλλει προειδοποιητική επιστολή. Η Ελλάδα έχει προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει στις ανησυχίες που εξέφρασε η Κομισιόν, διαφορετικά η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη.

 

Πηγή: GreenAgenda

Βελτίωση παρατηρείται την τελευταία 20ετία στον όρμο Θεσσαλονίκης, όσον αφορά την οικολογική ποιότητα του νερού, όμως οι επιστήμονες προβληματίζονται για την αυξανόμενη συχνότητα και μεγαλύτερη ένταση σε φαινόμενα κακής ποιότητας. Συγκριτικά στοιχεία, σε κοινές παραμέτρους που καταγράφηκαν το χρονικό διάστημα 1997 έως το 2018, από το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.) και την ερευνητική ομάδα του τμήματος Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, παρουσίασε στο ΑΜΠΕ η καθηγήτρια Βιολογίας του ΑΠΘ, Μαρία Μουστάκα.

Οι δηλώσεις της έγιναν με την ευκαιρία της συμμετοχή της στην εκδήλωση με τίτλο «Θαλάσσια Ρύπανση: Η ανάγκη για γνώση, συνέργειες και δράσεις», που διοργανώνεται στη Θεσσαλονίκη στο πλαίσιο του προγράμματος «MARLITER: Κοινές δράσεις για την αύξηση της προσβασιμότητας των πολιτών σε βάσεις περιβαλλοντικών δεδομένων και εργαλεία παρακολούθησης με στόχο τον περιορισμό των θαλάσσιων απορριμμάτων στην Λεκάνη της Μαύρης Θάλασσας».

«Ναι μεν είναι βέβαιο ότι η κατάσταση είναι πολύ καλύτερη από το 1997, που είχαμε κακή οικολογική ποιότητα νερού, ωστόσο τα τελευταία χρόνια καταγράφουμε σποραδικά μεν και χωρίς διάρκεια αλλά με μεγάλη ένταση, περιστατικά που συντελούν στην κακή ποιότητα νερού» εξηγεί η κ.Μουστάκα. «Αν και οι επιστήμονες», όπως ξεκαθαρίζει, «δεν γνωρίζουν επακριβώς τα αίτια, μελετούν κυρίως το εισερχόμενο φορτίο στον όρμο από ανθρωπογενείς δραστηριότητες και την επίδραση της κλιματικής αλλαγής». Στην κατεύθυνση μάλιστα αυτή, γίνονται και πειράματα με δείγματα νερού από τον Θερμαϊκό κόλπο προκειμένου να διαπιστωθεί, «αν για παράδειγμα σε περιόδους παρατεταμένου καύσωνα, λόγω κλιματικής αλλαγής, αυξάνονται οι παρασιτικοί οργανισμοί και επηρεάζεται το τροφικό πλέγμα».

Ανακύκλωση και πλαστική σακούλα

Τον προβληματισμό της σχετικά με την «επόμενη μέρα», μετά τους περιορισμούς χρήσης της πλαστικής σακούλας, έθεσε στην ημερίδα η περιβαλλοντολόγος Χριστίνα Κονταξή. Οπως είπε χαρακτηριστικά, η χώρα μας συμμορφώθηκε μεν με την Ευρωπαϊκή οδηγία για την μείωση της κατανάλωσης αλλά δεν είναι διακριτό πού μετακυλήθηκε το κέρδος των σούπερ- μάρκετ από την προμήθεια πλαστικών σακουλών.

“Δεν είδα μείωση των τιμών στα ράφια” είπε χαρακτηριστικά η κ.Κονταξή, προσθέτοντας ότι οι περισσότεροι άνθρωποι αγνοούν πως δεν υπάρχει στην Ελλάδα εργοστάσιο διαχείρισης βιοαποικοδομήσιμων-λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών που κυκλοφορούν ευρέως.

“Επιπλέον, το 90% των πλαστικών απορριμμάτων που συλλέγονται στις θάλασσες, είναι άχρηστο και δεν υπάρχει ενδιαφέρον να ανακυκλωθεί. Παρακολουθήστε έναν απ΄αυτούς που κλέβουν με καροτσάκι από τους κάδους τα ανακυκλώσιμα. Παίρνουν μόνο αυτά που έχουν αξία, όπως τα αλουμίνια ή το χαρτί” συμπλήρωσε η κ.Κονταξή. Αναφέρθηκε μάλιστα και σε μια δράση καθαρισμού που έγινε το περασμένο καλοκαίρι στον Σχοινιά όπου μαζεύτηκαν 260 κιλά απορρίμματα.

“Απ΄αυτά, τα 100 πήγαν σε ΧΥΤΑ γιατί δεν είχαν αξία, ενώ και τα υπόλοιπα, δεν είναι σίγουρο ότι θα ανακυκλωθούν. ‘Οσο για τις …μπατονέτες που γίνεται πολύ λόγος για την χρήση τους, τις συναντάμε στα θαλάσσια οικοσυστήματα, γιατί πολύ απλά, τις πετάμε μέσα στην τουαλέτα και λόγω ανεπαρκούς επεξεργασίας υγρών αποβλήτων, καταλήγουν στη θάλασσα” υπογράμμισε.

 

Πηγή: GreenAgenda