Posts

Χαμηλά επίπεδα παγοκάλυψης παρουσιάζει ο Αρκτικός κύκλος το φετινό φθινόπωρο. Σε τι φάση βρίσκεται τώρα; Τι προβλέπεται για τη συνέχεια;

 

 

Η παγοκάλυψη έως τώρα έχει κινηθεί σε χαμηλότερα του μέσου όρου επίπεδα. Μάλιστα φαίνεται πως σταδιακά αρχίζει και διαμορφώνεται μία νέα κλιματική πραγματικότητα για τους πάγους του Αρκτικού Κύκλου, οι οποίο την τελευταία πενταετία παρουσιάζουν μονίμως έκταση μικρότερη κατά 1-2 εκατομύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα σε σχέση με την περίοδο 1981-2000.

 

 

Όσον αφορά την συγκέντρωση θαλάσσιου πάγου το μήνα Οκτώβριο, η κατάσταση είναι αποκαρδιωτική. Συγκεκριμένα, παρατηρήθηκαν μειωμένες συγκεντρώσεις έως και πάνω από -50% σε σχέση με την περίοδο 1980-2000 σε μεγάλο τμήματα του Αρκτικού Κύκλου και ιδιαίτερα στα τμήματα κοντά στη Σιβηρία και τις ακτές του Καναδά. Ελαφρά αυξημένες οι συγκεντρώσεις κατά 10-20% εκεί όπου εντοπίζεται και ο κύριος πυρήνας του παγετώνα πλέον στην Αρκτική, δηλαδή βορειότερα της Γροιλανδία.

 

 

 

Στην τελευταία ενημέρωση (18/11/2020) φαίνεται πως η έκταση και η συγκέντρωση του θαλάσσιου πάγου στις βόρειες ακτές της Σιβηρίας και του Καναδά βρίσκεται σε ανάκαμψη. Ωστόσο, συνολικά τόσο η έκταση, αλλά κυρίως η συγκέντρωση είναι σαφώς μειωμένες σε σχέση με την περίοδο αναφοράς.

 

Η προοπτική για τη συνέχεια είναι σχετικά ελπιδοφόρα, καθώς η κυκλοφορία στο βόρειο ημισφαίριο ενδεχομένως να παρουσιάσει ζωνικότητα, κάτι που σημαίνει (αν τελικά επαληθευτεί) ότι οι ψυχρές αέριες μάζες του αρκτικού κύκλου θα αρχίσουν να συσσωρεύονται στην περιοχή που “γεννιούνται”, χωρίς να διαρρέουν σε χαμηλότερα γεωγραφικά πλάτη.

Μία τέτοια εξέλιξη ουσιαστικά θα “φορτίσει” με ψύχος τις αποθήκες του βορείου ημισφαιρίου, κάτι που θα αυξήσει και τις πιθανότητες για κάποιο ακραίο επεισόδιο ψύχους σε χαμηλότερα γεωγραφικά πλάτη αργότερα.

       Η απώλεια αυτή του πάγου στη Γροιλανδία είναι πιθανόν να είναι η χειρότερη  όλων των αιώνων, ενώ οδηγεί και στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας…Η παρακάτω εικόνα μαρτυρά το μέγεθος αυτό της απώλειας.

    Στο στρώμα πάγου της Ισλανδίας υπήρξε μια απώλεια ποσότητας, ρεκόρ για το 2019, η οποία με βάση κάποια δορυφορικά δεδομένα ισοδυναμεί με ένα εκατομμύριο τόνους το λεπτό, καθ΄όλη τη διάρκεια του έτους. Η κλιματική κρίση θερμαίνει την Αρκτική με διπλάσιο ρυθμό στα χαμηλότερα γεωγραφικά πλάτη, ενώ το λιώσιμο των πάγων απειλεί τις ακτές του πλανήτη. Η συρρίκνωση του στρώματος πάγου κατά 532 δισεκατομμύρια τόνους την τελευταία χρονιά από την τήξη της επιφάνειας των πάγων και την πτώση αυτών στον ωκεανό, θα μπορούσε να γεμίσει εφτά Ολυμπιακές πισίνες το δευτερόλεπτο.Η απώλεια του 2019 ήταν διπλάσια από το μέσο ετήσιο όρο κατά 255 δισεκατομμύρια τόνους, ενώ η συγκεκριμένη ποσότητα χάθηκε σχεδόν μόνο τον Ιούλιο του 2019. Σύμφωνα με τους επιστήμονες η απώλεια του πάγου της Γροιλανδίας επιταχύνεται με ταχύτερο ρυθμό τις τελευταίες δεκαετίες, ενώ υπήρξαν μεγάλα ποσά πάγου που έλιωσαν το 2019.

     Σύμφωνα με τους ερευνητές η κλίμακα της απώλειας για το 2019 ήταν σοκαριστική και πιθανόν η μεγαλύτερη των αιώνων ή ακόμη και των χιλιετιών. 532 δισεκατομμύρια τόνοι πάγου χάθηκαν από τη Γροιλανδία το 2019 – το μεγαλύτερο ρεκόρ όλων των εποχών. Αν το σύνολο των πάγων της Γροιλανδίας λιώσει, το επίπεδο της θάλασσας θα μπορούσε να αυξηθεί κατά έξι μέτρα. Οι επιστήμονες αποδίδουν το ακραίο λιώσιμο των πάγων του 2019 σε μια Κυκλοφορία Εμποδισμού (blocking pattern), η οποία διατήρησε θερμό αέρα πάνω στη Γροιλανδία για μεγάλη χρονική περίοδο. Σχεδόν το 96% της παγοκάλυψης έχει λιώσει μέσα στο 2019, σε σύγκριση με το μέσο όρο του 64% για το χρονικό διάστημα 1981 – 2010.

    Σύμφωνα με τον Ingo Sasgen του Ινστιτούτου Alfed Wegener της Bremerhaven, αυτό που συνέβη το 2019 ήταν πραγματικά σοκαριστικό και τα νούμερα απελπιστικά. Επίσης αναφέρει ότι ισχυρά επεισόδια λιωσίματος πάγου, υπήρξαν και το 2010 και το 2012 και υποστηρίζει ότι στο μέλλον θα υπάρξουν κι άλλα. Οι χιονοπτώσεις στη Γροιλανδία ήταν επίσης ελάχιστες το 2019, εξαιτίας αυτής της Κυκλοφορίας Εμποδισμού, που σημαίνει ότι προστέθηκε σχετικά λίγος νέος πάγος. Επιπλέον σύμφωνα με τον Sasgen η παγοκάλυψη είναι εκτός ισορροπίας, ενώ ο ίδιος υποστηρίζει η λύση θα δοθεί μόνο αν επιτευχθεί η μείωση των εκπομπών του Διοξειδίου του άνθρακα.

     Σύμφωνα πάλι με τον Sasgen οι μηχανισμοί ανατροφοδότησης εντείνουν το λιώσιμο των πάγων, συμπεριλ αμβανομένου του λιωμένου νερού, το οποίο αποδυναμώνει το στρώμα πάγου και επιταχύνει την πτώση των πάγων στον ωκεανό. Ο θερμότερος καιρός επίσης  λιώνει το χιόνι το οποίο βρίσκεται στην κορυφή του στρώματος πάγου, με αποτέλεσμα να αποκαλύπτεται ένα πιο σκούρο στρώμα πάγου από κάτω, το οποίο απορροφά περισσότερη θερμότητα από τον ήλιο. Σύμφωνα με τον Yara Μohajerani του Πανεπιστημίου της California Irvine των Η.Π.Α, το 2019 έσπασε το προηγούμενο ρεκόρ του 2012 κατά 15%, το οποίο αποτελεί ένα ρεκόρ των τελευταίων ακόμη και χιλιετιών.

     Επίσης αναφέρει ότι η θέρμανση της Αρκτικής είναι πιθανόν να αυξηθεί αρκετά  τα προσεχή χρόνια και γι΄αυτό υποστηρίζει ότι αποτελεί ζωτική σημασία η στενή παρακολούθηση των αλλαγών της μάζας του στρώματος πάγου και προς αυτήν την κατεύθυνση ο Sasgen και οι συνεργάτες του έκαναν ένα πολύ σημαντικό βήμα. Η έρευνα η οποία  δημοσιεύτηκε στο περιοδικό ” Comunications Earth & Environment” χρησιμοποίησε δεδομένα από τους δορυφόρους Grace της Nasa, τα οποία έλαβαν μετρήσεις βαρύτητας στο πραγματικό βάρος της μάζας των πάγων της Γροιλανδίας. Ο πρώτος δορυφόρος Grace σταμάτησε τη συλλογή δεδομένων τον Ιούνιο του 2017 και η αντικατάσταση του ξεκίνησε το Μάιο του 2018, ενώ δεδομένα από το δεύτερο δορυφόρο χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό της απώλειας στην ενδιάμεση περίοδο.

     Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι τα έτη 2017 και 2018 είχαν ασυνήθιστα χαμηλή απώλεια πάγου, λόγω της αντιστροφής της Κυκλοφορίας Εμποδισμού, που είχε ως αποτέλεσμα τις ψυχρές και χιιονώδεις συνθήκες πάνω στη Γροιλανδία. Ακόμη όμως και σ΄αυτές τις συνθήκες υπήρξε απώλεια παγοστρώματος, που σημαίνει ότι οι ψυχρές χρονιές δεν αντισταθμίζουν τις θερμές όπως παλιότερα. Ο Sasgen παράλληλα υποστηρίζει ότι έχουμε εισέλθει σε μια εντελώς διαφορετική κατάσταση, με μια τάση αύξησης της απώλειας του πάγου και περισσότερη μεταβλητότητα κάθε χρόνο. Μάλιστα χαρακτηρίζει τη  Γροιλανδία ”διπολική” κατά κάποιο τρόπο.

    Από την άλλη ο καθηγητής Stefan Rahmstorf του Πανεπιστημίου του Potsdam της Γερμανίας, υποστηρίζει πως οι νέες αναλύσεις επιβεβαιώνουν την ομαλή μετάβαση από τον παλιό στο νέο δορυφόρο. Σύμφωνα επίσης με τον ίδιο επειδή το λιωμένο νερό είναι γλυκό, αυτό οδηγεί  στη μείωση της περιεκτικότητας του αλατιού στον ωκεανό, πράγμα το οποίο οδηγεί στην επιβράδυνση των ρευμάτων του κόλπου. Επιπλέον αν θέλαμε να μετατρέψουμε τους 500 δισεκατομμύρια τόνους γλυκού νερού του 2019, σε αλμυρό νερό, τότε 200.000 περίπου φορτηγά πλοία κατηγορίας Panamax γεμάτα με αλάτι, θα έπρεπε να ρίξουν το φορτίο τους στον Ατλαντικό Ωκεανό.

     Παρά την ταχεία τήξη, το στρώμα πάγου της Γροιλανδίας δεν είναι καταδικασμένο σε ολοκληρωτική τήξη. Αρχικά, καθώς οι παγετώνες υποχωρούν, χάνουν την επαφή τους με τα θερμότερα νερά των ωκεανών και επομένως λιώνουν λιγότερο. Συγχρόνως η τήξη του στρώματος πάγου λόγω θερμού αέρα διαρκεί αιώνες κατά τους οποίους η παγκόσμια άνοδος της θερμοκρασίας μπορεί να αναχαιτιστεί. Ο Sasgen ισχυρίζεται πως αν μειώσουμε το Διοξείδιο του άνθρακα, θα μειώσουμε τη θέρμανση της Αρκτικής και επίσης την άνοδο της στάθμης της θάλασσας από τους πάγους της Γροιλανδίας. Οπότε ακόμη αν τελικά εξαφανιστεί ο πάγος σε μεγάλο βαθμό, αυτό θα συμβεί με αργό ρυθμό, κάτι το οποίο θα ήταν καλύτερο, καθώς θα έδινε περισσότερο χρόνο για να απομακρυνθούν τα 600  εκατομμύρια ανθρώπων που ζουν κοντά στις ακτές.

 

Πηγή: https://www.theguardian.com

Κατώτερη του αναμενωμένου η ανάκαμψη της παγοκάλυψης τον τελευταίο μήνα με άκρως ανησυχητικά μηνύματα. Το διάγραμμα του πανεπιστημίου του Colorado είναι αποκαλυπτικό.

 

Το ποσοστό παγοκάλυψης στην αρκτική σπάει τα κατώτατα επίπεδα του 2012. Η αναμενόμενη λόγω εποχής ανάκαμψη των ποσοστών παγοκάλυψης είναι κατώτερη του αναμενομενου και συντελείται με αργούς ρυθμούς.

 

Στον χάρτη που ακολουθεί διακρίνεται η σαφής απουσία παγοκάλυψης στο κομμάτι της αρκτικής που βρίσκεται κοντά στα ανατολικότερα της Σιβηρίας και την Αλάσκα.

 

Οι χάρτες προέρχονται από τον ακόλουθο σύνδεσμο ΕΔΩ.

Είναι σημαντικό να παρακολουθούμε την παγοκάλυψη στους πόλους της γης. Σε αυτό το άρθρο θα δούμε σε τι κατάσταση βρίσκονται αυτη τη στιγμή ο βόρειος και ο νότιος πόλος.

Η παγοκάλυψη στους πόλους μπορεί να μας υποδείξει τα επίπεδα στα οποία εξελίσσεται η κλιματική αλλαγή. Ωστόσο τα δεδομένά που λαμβάνουμε πρέπει να χρησιμοποιούνται και να ερμηνεύονται προσεκτικά. Όταν αναφερόμαστε στο κλίμα μία περιοχής, ουσιαστικά αναφερόμαστε στη μέση καιρική κατάσταση που παρατηρείται σε μακροχρόνια κλίμακα. Ως εκ τούτου, δεν είναι σοφό να προκύπτουν συμπεράσματα για το κλίμα των πόλων της γης από μεμονωμένους χειμώνες ή καλοκαίρια.

Στην παρακάτω απεικόνιση του Nation Snow and Ice Data Center φαίνεται η έκταση της παγοκάλυψης στον βόρειο πόλο αλλά και η συγκέντρωση θαλάσσιου πάγου. Σε περίπτωση που η συγκέντρωση πάγου είναι μικρότερη από το 100%, αυτό υποδηλώνει ότι η περιοχή δεν καλύπτεται πλήρως από πάγο. Παρακάτω λοιπόν, φαίνεται ότι η περιοχή στην οποία εκτείνεται ο θαλάσσιος πάγος στο βόρειο πόλο είναι μικρότερη σε σχέση με τη μέση έκταση που εμφάνιζε την περίοδο 1981-2010 (πορτοκαλί γραμμή). Παρατηρείται ωστόσο κάποιο ποσοστό παγοκάλυψης σε παράκτια τμήματα του Καναδά, της Αλάσκας και της Σιβηρίας. Σημαντικό ρόλο σε αυτό παίζει το γεγονός ότι σε αυτές τις περιοχές εκχύνονται ποτάμια τα οποία εισάγουν φρέσκο γλυκό νερό στο θαλάσσιο σύστημα, το οποίο μπορεί να παγώσει πιο εύκολα.

 

Στο επόμενο διάγραμμα παρατηρούμε ότι φέτος η παγοκάλυψη από άποψη έκτασης κινείται στα επίπεδα που έχουν διαμορφωθεί μετά το 2015. Στα θετικά καταγράφεται το γεγονός ότι δεν παρατηρούνται ακρότητες όπως π.χ. το έτος 2012, οπότε και καταγράφηκε μία από τις χαμηλότερες παγοκαλύψης στο σύγχρονο κλίμα.

 

Όσον αφορά το νότιο πόλο, σύμφωνα με το nordicweather.net, η παγοκάλυψη κινείται σε φυσιολογικά επίπεδα. Δεν πρέπει να αγνοούμε το γεγονός ότι η Ανταρκτική είναι μονωμένη από θερμότερες εισβολές εξαιτίας του γεγονότος ότι περιβάλλεται από ωκεανούς και του πρακτικά συνεχόμενου δεξιόστροφου αεροχειμάρρου που την περιβάλλει.